દરેક તારીખ પોતાના અંદર અનેક ઐતિહાસિક સંભારણાં અને મહત્વપૂર્ણ ઘટનાઓ સમાવીને બેઠી હોય છે. 3 જૂન પણ એવી જ એક તારીખ છે, જે વિશ્વ સાયકલ દિવસ તરીકે ઓળખાય છે. આ દિવસ માત્ર સાયકલના મહત્વને ઉજાગર કરતો નથી, પરંતુ આરોગ્ય અને પર્યાવરણ પ્રત્યે જાગૃતિ લાવવાનો પણ સંદેશ આપે છે. આ ઉપરાંત 3 જૂનના દિવસે દેશ અને દુનિયામાં અનેક નોંધપાત્ર ઘટનાઓ બની હતી અને અનેક મહાનુભાવોના જન્મ તથા નિધન સાથે પણ આ તારીખ જોડાયેલી છે.
વિશ્વ સાયકલ દિવસનું મહત્વ
વિશ્વભરમાં દર વર્ષે 3 જૂનના રોજ વિશ્વ સાયકલ દિવસ ઉજવવામાં આવે છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભાએ વર્ષ 2018માં આ દિવસને સત્તાવાર માન્યતા આપી હતી. સાયકલને સૌથી સરળ, સસ્તું અને પર્યાવરણમૈત્રી વાહન માનવામાં આવે છે. વધતા પ્રદૂષણ અને જીવનશૈલી સંબંધિત રોગોના સમયમાં સાયકલ ફરીથી લોકોના જીવનમાં મહત્વનું સ્થાન મેળવી રહી છે.
નિયમિત સાયકલ ચલાવવાથી હૃદય સ્વસ્થ રહે છે, શરીરની ક્ષમતા વધે છે અને માનસિક સ્વાસ્થ્ય પર પણ સકારાત્મક અસર પડે છે. બીજી તરફ, સાયકલના ઉપયોગથી ઇંધણની બચત થાય છે અને કાર્બન ઉત્સર્જનમાં ઘટાડો થાય છે. તેથી વિશ્વ સાયકલ દિવસનો મુખ્ય હેતુ લોકોને વધુ ટકાઉ અને સ્વસ્થ જીવનશૈલી અપનાવવા પ્રેરિત કરવાનો છે.
3 જૂને બનેલી મહત્વપૂર્ણ ઐતિહાસિક ઘટનાઓ
3 જૂનની તારીખ ભારતીય અને વૈશ્વિક ઇતિહાસમાં અનેક મહત્વપૂર્ણ ઘટનાઓ માટે યાદ કરવામાં આવે છે. વર્ષ 1918માં મહાત્મા ગાંધીજીની અધ્યક્ષતામાં ઇન્દોરમાં હિન્દી સાહિત્ય સંમેલનનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ સંમેલનમાં પસાર કરાયેલા એક મહત્વપૂર્ણ ઠરાવ દ્વારા હિન્દીને સત્તાવાર ભાષા તરીકે સ્વીકારવાની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ પગલું ભરાયું હતું.
વર્ષ 1994માં ભારત સહાયતા ક્લબનું નામ બદલીને ભારત સહાયતા મંચ રાખવામાં આવ્યું હતું. આ બદલાવ સંસ્થાના કાર્યક્ષેત્ર અને ઉદ્દેશોને વધુ વ્યાપક બનાવવાના પ્રયાસ તરીકે જોવામાં આવ્યો હતો.
વર્ષ 1999માં અનેક આંતરરાષ્ટ્રીય ઘટનાઓ બની હતી. હૉવરક્રાફ્ટના શોધક ક્રિસ્ટોફર કાકરાઇલનું નિધન થયું હતું. આ જ વર્ષે યુગોસ્લાવિયાએ કોસોવો શાંતિ યોજનાને મંજૂરી આપી હતી, જ્યારે ઇજિપ્તના રાષ્ટ્રપતિ હુસ્ની મોબારક સતત ચોથી વખત રાષ્ટ્રપતિ તરીકે ચૂંટાયા હતા.
વર્ષ 2004માં કેન ફોર્ડને નાસાની સ્પેસ એક્સપ્લોરેશન પેનલના નેતા તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા. ત્યારબાદ વર્ષ 2005માં ફ્રાંસે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદમાં ભારતના કાયમી સભ્યપદના દાવાને ફરી એક વખત સમર્થન આપ્યું હતું.
વર્ષ 2008માં તેલંગાણા રાષ્ટ્ર સમિતિના પ્રમુખ કે. ચંદ્રશેખર રાવે પેટાચૂંટણીમાં પરાજય બાદ પોતાના પદ પરથી રાજીનામું આપ્યું હતું. આ ઉપરાંત કેન્દ્ર સરકારે સિમેન્ટ નિકાસ પર આપવામાં આવતી રિફંડ સુવિધા પાછી ખેંચી લીધી હતી. તે જ વર્ષે નાસાનું ડિસ્કવરી સ્પેસ શટલ જાપાનની પ્રયોગશાળાના મોડ્યુલ સાથે આંતરરાષ્ટ્રીય અવકાશ કેન્દ્ર પર પહોંચ્યું હતું. વૈજ્ઞાનિકોને સૌરમંડળની બહાર અત્યાર સુધીનો સૌથી નાનો ગ્રહ પણ મળ્યો હતો, જે અવકાશ સંશોધન ક્ષેત્રે એક મહત્વપૂર્ણ સિદ્ધિ માનવામાં આવી હતી.
3 જૂને જન્મેલા પ્રખ્યાત વ્યક્તિઓ
આ તારીખ અનેક જાણીતી હસ્તીઓની જન્મજયંતિ માટે પણ જાણીતી છે. ગુજરાતના ભૂતપૂર્વ મુખ્યમંત્રી ચીમનભાઈ પટેલનો જન્મ 3 જૂન, 1929ના રોજ થયો હતો. તેમણે ગુજરાતના રાજકારણમાં મહત્વપૂર્ણ યોગદાન આપ્યું હતું અને રાજ્યના વિકાસ માટે અનેક નિર્ણયો લીધા હતા.
ભારતના પૂર્વ રક્ષામંત્રી અને જાણીતા ટ્રેડ યુનિયન નેતા જ્યોર્જ ફર્નાન્ડિસનો જન્મ પણ આ જ દિવસે થયો હતો. તેઓ ભારતીય રાજકારણના પ્રભાવશાળી નેતાઓમાંના એક ગણાય છે.
તમિલનાડુના ભૂતપૂર્વ મુખ્યમંત્રી એમ. કરુણાનિધિ, પ્રખ્યાત મહિલા ન્યાયાધીશ રૂમા પાલ, બેડમિન્ટન ખેલાડી તૃપ્તિ મુર્ગંડે, આંધ્ર પ્રદેશના રાજકારણી તલારી રંગૈયા અને જાણીતા શિક્ષણશાસ્ત્રી હરવિલાસ શારદા સહિત અનેક હસ્તીઓનો જન્મ પણ 3 જૂને થયો હતો.
3 જૂને નિધન પામેલી જાણીતી હસ્તીઓ
આ તારીખ કેટલીક મહાન હસ્તીઓની પુણ્યતિથિ તરીકે પણ યાદ કરવામાં આવે છે. હરિયાણાના ત્રણ વખત મુખ્યમંત્રી રહેલા ભજન લાલનું 2011માં નિધન થયું હતું. સહકારી આંદોલનના અગ્રણી નેતા ત્રિભુવનદાસ કૃષિભાઈ પટેલનું 1994માં અવસાન થયું હતું.
તે ઉપરાંત ડેનમાર્કના સોશિયલ ડેમોક્રેટ્સના નેતા વિગો કેમ્પમેન, પ્રાચીન ભારતીય સાહિત્યના સંશોધક મુનિ જિનવિજય, બિહારના પૂર્વ મુખ્યમંત્રી અને સ્વતંત્રતા સેનાની કૃષ્ણ વલ્લભ સહાય તેમજ ક્રાંતિકારી સ્વતંત્રતા સેનાની વી.વી. સુબ્રમણ્ય ઐયરનું નિધન પણ આ જ તારીખે થયું હતું.
