China Taiwan dispute : ચીન અને તાઈવાન વચ્ચે લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા તણાવ વચ્ચે ફરી એકવાર સ્થિતિ ગંભીર બનતી જોવા મળી રહી છે. તાઈવાનના સંરક્ષણ મંત્રાલયે દાવો કર્યો છે કે છેલ્લા 24 કલાક દરમિયાન ચીનના 74 લડાકુ વિમાનો અને 15 નૌકાદળના જહાજોની હિલચાલ નોંધવામાં આવી છે. આ ઘટનાએ સમગ્ર એશિયા-પ્રશાંત ક્ષેત્રમાં સુરક્ષા અંગેની ચિંતાઓ વધારી દીધી છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદાયની નજર ફરી એકવાર તાઈવાન સ્ટ્રેટ તરફ કેન્દ્રિત થઈ છે.
તાઈવાને નોંધાવી મોટી સૈન્ય હિલચાલ
તાઈવાનના સંરક્ષણ મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, ચીનના અનેક ફાઇટર જેટ અને યુદ્ધજહાજો તાઈવાનની આસપાસ સક્રિય જોવા મળ્યા હતા. કેટલાક વિમાનો તાઈવાન સ્ટ્રેટની મધ્ય રેખાને પાર કરીને તેના વાયુ સંરક્ષણ ઓળખ ક્ષેત્ર (ADIZ) નજીક પણ પહોંચી ગયા હોવાનું જણાવવામાં આવ્યું છે.
તાઈવાનના સૈન્ય દળોએ પરિસ્થિતિ પર સતત નજર રાખી હતી અને ચીનની દરેક ગતિવિધિને ટ્રેક કરવા માટે એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ, નૌકાદળ અને સર્વેલન્સ સાધનોનો ઉપયોગ કર્યો હતો.
ચીન શા માટે વધારી રહ્યું છે દબાણ?
છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં ચીન તાઈવાન પર પોતાનો દાવો વધુ મજબૂત રીતે રજૂ કરી રહ્યું છે. બેઇજિંગ તાઈવાનને પોતાના ક્ષેત્રનો ભાગ માને છે અને જરૂર પડ્યે બળપ્રયોગ દ્વારા તેને પોતાના નિયંત્રણ હેઠળ લાવવાની વાત પણ અનેક વખત કરી ચૂક્યું છે.
બીજી તરફ, તાઈવાન પોતાને સ્વતંત્ર અને લોકશાહી શાસન ધરાવતો પ્રદેશ માને છે. અમેરિકા સહિત પશ્ચિમ દેશો પણ તાઈવાન સાથે અનૌપચારિક સંબંધો જાળવી રાખે છે, જે ચીનને પસંદ નથી.
74 ફાઇટર જેટ અને 15 યુદ્ધજહાજોનું મહત્વ શું?
રક્ષણ નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આ પ્રકારની મોટી સંખ્યામાં સૈન્ય હિલચાલ માત્ર નિયમિત અભ્યાસ નથી, પરંતુ તાઈવાન પર દબાણ વધારવાની વ્યૂહરચનાનો ભાગ હોઈ શકે છે.
ચીન વારંવાર આવી સૈન્ય કવાયત દ્વારા પોતાની શક્તિનું પ્રદર્શન કરે છે અને તાઈવાનને સંદેશ આપવાનો પ્રયાસ કરે છે કે જો જરૂરી બને તો તે ઝડપથી કાર્યવાહી કરી શકે છે.
74 ફાઇટર જેટ અને 15 યુદ્ધજહાજોની એક સાથે તૈનાતી એ દર્શાવે છે કે ચીન હવાઈ અને દરિયાઈ બંને ક્ષેત્રોમાં પોતાની હાજરી મજબૂત બનાવી રહ્યું છે.
તાઈવાને શું પગલાં લીધાં?
ચીનની ગતિવિધિઓ સામે તાઈવાને પોતાના સૈન્યને સતર્ક રાખ્યું છે. વાયુસેનાના વિમાનોને તૈયાર રાખવામાં આવ્યા હતા, જ્યારે મિસાઈલ સિસ્ટમ અને નૌકાદળને પણ સક્રિય કરવામાં આવ્યા હતા.
તાઈવાનના સંરક્ષણ મંત્રાલયે જણાવ્યું કે તેઓ કોઈપણ પ્રકારની ઉશ્કેરણીનો જવાબ આપવા માટે સંપૂર્ણપણે તૈયાર છે અને દેશની સુરક્ષા માટે તમામ જરૂરી પગલાં લેવામાં આવી રહ્યા છે.
અમેરિકા અને વિશ્વની નજર તાઈવાન સ્ટ્રેટ પર
તાઈવાન સ્ટ્રેટ વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ જળમાર્ગોમાંનો એક છે. અહીં કોઈપણ પ્રકારનો સંઘર્ષ વૈશ્વિક વેપાર, સેમિકન્ડક્ટર ઉદ્યોગ અને આંતરરાષ્ટ્રીય અર્થતંત્ર પર સીધી અસર કરી શકે છે.
અમેરિકા લાંબા સમયથી તાઈવાનની સુરક્ષાને સમર્થન આપતું આવ્યું છે. જોકે, વોશિંગ્ટન સત્તાવાર રીતે 'વન ચાઈના પોલિસી'ને માન્યતા આપે છે, પરંતુ તાઈવાનને રક્ષણાત્મક સાધનો અને ટેક્નોલોજી પૂરી પાડવાનું ચાલુ રાખે છે.
એશિયામાં વધતી ચિંતા
ચીન અને તાઈવાન વચ્ચે વધતી સૈન્ય હિલચાલને કારણે જાપાન, દક્ષિણ કોરિયા, ફિલિપાઈન્સ અને અન્ય એશિયન દેશો પણ ચિંતિત છે. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે જો આ વિસ્તારમાં તણાવ વધુ વધશે તો તેની અસર સમગ્ર એશિયા-પ્રશાંત ક્ષેત્રની સ્થિરતા પર પડી શકે છે.
આ પણ વાંચો : હોર્મુઝથી ભારત માટે મોટી ખુશખબર! : 8.6 લાખ મેટ્રિક ટન ક્રૂડ ઓઇલ લઈને આવી રહ્યા છે ત્રણ ટેન્કર
શા માટે મહત્વપૂર્ણ છે આ ઘટના?
તાઈવાન વિશ્વના સેમિકન્ડક્ટર ઉત્પાદનનું મુખ્ય કેન્દ્ર છે. સ્માર્ટફોનથી લઈને કાર અને સુપરકમ્પ્યુટર સુધીની અનેક ટેક્નોલોજી તાઈવાનની ચિપ્સ પર આધારિત છે. આવી સ્થિતિમાં જો ચીન અને તાઈવાન વચ્ચે સંઘર્ષ વધે તો તેની અસર માત્ર એશિયા જ નહીં પરંતુ સમગ્ર વિશ્વના અર્થતંત્ર પર પડી શકે છે.
હાલ બંને પક્ષો તરફથી કોઈ સીધા સંઘર્ષના સંકેત નથી, પરંતુ ચીનની વધતી સૈન્ય હિલચાલને કારણે સમગ્ર વિશ્વની નજર હવે તાઈવાન સ્ટ્રેટ પર ટકેલી છે.
