Donkeys wear pants : ફ્રાન્સના પશ્ચિમ કિનારે આવેલા એક નાનકડા ટાપુ પર એવું દૃશ્ય જોવા મળે છે, જે પ્રથમ નજરે કોઈ ફિલ્મનો ભાગ લાગે. અહીં રસ્તાઓ, બગીચાઓ અને પ્રવાસન સ્થળોએ ગધેડાઓ ચેક્સવાળા અથવા પટ્ટાવાળા પેન્ટ પહેરીને ફરતા જોવા મળે છે. પ્રથમ વખત આ દૃશ્ય જોનાર પ્રવાસીઓ માટે આ નવાઈ પમાડે તેવી બાબત હોય છે, પરંતુ તેની પાછળ માત્ર મનોરંજન નહીં, પરંતુ વર્ષો જૂનો ઇતિહાસ અને એક વ્યવહારુ કારણ જોડાયેલું છે. ફ્રાન્સના લા રોશેલ (La Rochelle) નજીક આવેલું ઇલ-દે-રે (Île de Ré) ટાપુ તેના સુંદર દરિયાકિનારા, શાંત વાતાવરણ, મીઠાના ખેતરો અને ઐતિહાસિક વારસા માટે જાણીતું છે. દર વર્ષે હજારો પ્રવાસીઓ અહીં કુદરતી સૌંદર્યનો આનંદ માણવા આવે છે. જોકે, આ ટાપુની સૌથી વિશિષ્ટ ઓળખ અહીંના પેન્ટ પહેરેલા ગધેડાઓ છે, જેને સ્થાનિક ભાષામાં "Ânes en culotte" એટલે કે "પેન્ટ પહેરેલા ગધેડા" તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
પોઇટૂ જાતિના દુર્લભ ગધેડાઓની વિશેષતા
આ ગધેડાઓ સામાન્ય જાતિના નથી. તેઓ પોઇટૂ (Poitou) નામની દુર્લભ અને કદાવર જાતિના છે, જે ફ્રાન્સના પોઇટૂ પ્રદેશ સાથે જોડાયેલી છે. તેમનું શરીર ભારે, મજબૂત અને ઊંચું હોય છે. તેમની સૌથી ખાસ ઓળખ તેમના લાંબા, ઘનઘોર અને ગૂંચવાયેલા વાળ છે, જેને ફ્રેન્ચ ભાષામાં "Cadenette" કહેવામાં આવે છે. એક સમયે આ જાતિના ગધેડાઓ ખેતી અને ભારે વજન વહન કરવા માટે અત્યંત ઉપયોગી માનવામાં આવતા હતા. ખાસ કરીને ઇલ-દે-રેના મીઠાના ખેતરોમાં મીઠું અને અન્ય સામાન એક સ્થળેથી બીજા સ્થળે લઈ જવા માટે તેમની સેવા લેવામાં આવતી હતી.
આ પણ ખાસ વાંચો : ઈરાન પર 13 દિવસના હુમલા બાદ ટ્રમ્પે અચાનક લગાવ્યો 'બ્રેક' : શું અમેરિકાના હથિયારોનો જથ્થો ઘટી રહ્યો છે? નિર્ણય પાછળના કારણોએ વધારી ચર્ચા
ગધેડાઓને પેન્ટ પહેરાવવાની શરૂઆત કેવી રીતે થઈ?
આ પરંપરાનો જન્મ મનોરંજન માટે થયો નહોતો. જૂના સમયમાં ઇલ-દે-રેના મીઠાના કાદવવાળા ખેતરોમાં ઝેરી મચ્છરો, માખીઓ અને અન્ય જીવાતોનો ભારે ઉપદ્રવ હતો. ગધેડાઓ કલાકો સુધી કાદવમાં કામ કરતા હોવાથી તેમના પગ પર સતત જીવાતોના ડંખ પડતા હતા. તેના કારણે ગંભીર ચેપ, ઘા અને ત્વચાની સમસ્યાઓ ઊભી થતી હતી. આ મુશ્કેલીનો ઉકેલ શોધવા માટે સ્થાનિક ખેડૂતોએ એક સરળ પરંતુ અસરકારક ઉપાય અપનાવ્યો. તેમણે જૂના પડદા, ગાદલાના કવર અથવા મજબૂત ચેક્સવાળા કાપડમાંથી ગધેડાઓના ચારેય પગ ઢંકાય તેવા વિશેષ પેન્ટ તૈયાર કર્યા. દરરોજ કામ પર જતાં પહેલાં ગધેડાઓને આ પેન્ટ પહેરાવવામાં આવતાં, જેના કારણે જીવાતો તેમના પગ સુધી પહોંચી શકતી નહોતી અને તેઓ વધુ સુરક્ષિત રીતે કામ કરી શકતા હતા. સમય જતાં આ વ્યવહારુ ઉપાય ટાપુની ઓળખ બની ગયો અને પછી તે સ્થાનિક પરંપરામાં ફેરવાઈ ગયો.
આજે પરંપરા પ્રવાસનનું આકર્ષણ બની ગઈ છે
આધુનિક યુગમાં મશીનો અને ટ્રેક્ટરોના વધતા ઉપયોગ બાદ મીઠાના ખેતરોમાં ગધેડાઓનો ઉપયોગ લગભગ બંધ થઈ ગયો છે. તેમ છતાં પેન્ટ પહેરાવવાની પરંપરા આજે પણ જીવંત છે. હવે તેનો હેતુ ગધેડાઓને કામ કરાવવાનો નહીં, પરંતુ ટાપુની ઐતિહાસિક ઓળખ જાળવવાનો અને પ્રવાસીઓને આકર્ષવાનો છે. ખાસ કરીને સેન્ટ-માર્ટિન-દે-રે (Saint-Martin-de-Ré) વિસ્તારના બાર્બેટ પાર્ક (Parc de la Barbette) ખાતે એપ્રિલથી ઓક્ટોબર દરમિયાન મુલાકાતીઓ આ ગધેડાઓને નજીકથી જોઈ શકે છે. બાળકો અને પ્રવાસીઓ તેમની સાથે તસવીરો પડાવે છે અને કેટલીક જગ્યાએ તેમની સવારીનો અનુભવ પણ કરે છે. આ અનોખી પરંપરા આજે ઇલ-દે-રેના પ્રવાસન બ્રાન્ડનો મહત્વપૂર્ણ ભાગ બની ગઈ છે.
આ પણ ખાસ વાંચો : સિડનીથી માત્ર એક ઈ-મેઇલ કરાયો : અમરેલી પોલીસે થોડા દિવસમાં NRIના રૂ. 11 લાખ પાછા અપાવ્યા
લુપ્ત થવાની કગારેથી પોઇટૂ જાતિની વાપસી
એક સમય એવો હતો જ્યારે પોઇટૂ જાતિના ગધેડા અને તેમની મદદથી ઉછેરવામાં આવતા ખચ્ચરો સમગ્ર યુરોપમાં ભારે લોકપ્રિય હતા. તેઓ પોતાની તાકાત અને કાર્યક્ષમતાને કારણે શ્રેષ્ઠ કામકાજી પ્રાણીઓમાં ગણાતા હતા. 20મી સદીના મધ્ય સુધી દર વર્ષે હજારો ખચ્ચરોની નિકાસ કરવામાં આવતી હતી. પરંતુ બીજા વિશ્વયુદ્ધ પછી કૃષિ ક્ષેત્રમાં મશીનોના વધતા ઉપયોગથી તેમની જરૂરિયાત ઝડપથી ઘટી. પરિણામે આ જાતિ લુપ્ત થવાની કગાર પર પહોંચી ગઈ. ઉપલબ્ધ સંરક્ષણ સંબંધિત નોંધો મુજબ, 1970ના દાયકાના અંત સુધીમાં શુદ્ધ પોઇટૂ ગધેડાઓની સંખ્યા અત્યંત ઓછી રહી ગઈ હતી. ત્યારબાદ ફ્રાન્સની સંરક્ષણ સંસ્થાઓ, પ્રજનન કાર્યક્રમો અને સ્થાનિક ખેડૂતોના પ્રયાસોથી આ જાતિને બચાવવા અભિયાન શરૂ કરવામાં આવ્યું. આજે તેમની સંખ્યામાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે અને તેઓ ફ્રાન્સની મહત્વપૂર્ણ પશુવારસા તરીકે ઓળખાય છે.
માનવી અને પ્રાણી વચ્ચેના સંબંધનું અનોખું ઉદાહરણ
ઇલ-દે-રેના પેન્ટ પહેરેલા ગધેડાઓ માત્ર એક અનોખું દૃશ્ય નથી, પરંતુ માનવીની સમસ્યા ઉકેલવાની ક્ષમતા અને પ્રાણીઓ પ્રત્યેની સંવેદનશીલતાનું પ્રતિક પણ છે. જીવાતોથી રક્ષણ આપવા માટે શરૂ થયેલી આ પરંપરા આજે સાંસ્કૃતિક વારસો અને પ્રવાસનનું આકર્ષણ બની ગઈ છે. જો તમે ક્યારેય ફ્રાન્સની મુલાકાત લેવાનું આયોજન કરો, તો ઇલ-દે-રે ટાપુ પર આ અનોખા ગધેડાઓને રૂબરૂ જોવાનો અનુભવ ચોક્કસ યાદગાર બની શકે છે.
