રશિયન ફેડરેશનના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન પૂરા 4 વર્ષ બાદ ભારતની ધરતી પર પધાર્યા છે ત્યારે તેમના આગમન સાથે તેમના ખાસ વિમાનની પણ જોરદાર ચર્ચા ચાલી રહી છે. પુતિન આગામી 30 કલાક સુધી ભારતમાં રોકાણ કરવાના હોવાથી દિલ્હીમાં સુરક્ષા વ્યવસ્થા સઘન બનાવી દેવામાં આવી છે. આ સમયગાળા દરમિયાન તેમનું વિમાન પણ સુરક્ષા એજન્સીઓના કડક પહેરા હેઠળ રહેશે. જોકે લોકોનું ધ્યાન વિમાન પર લખેલા એક ખાસ શબ્દ પર ગયું હતું જે સામાન્ય અંગ્રેજી લિપિ કરતા અલગ દેખાતો હતો.
વ્લાદિમીર પુતિન દિલ્હીના પાલમ એરપોર્ટ પર જે વિમાનમાં ઉતર્યા તેનું નામ ઈલ્યુશિન 96 છે. આ પ્લેનની બોડી પર રશિયન ભાષામાં રોસિયા એવું લખેલું જોવા મળે છે. સામાન્ય રીતે તેનો સીધો અર્થ રશિયા એવો થાય છે. આ લખાણ માટે જે શૈલી વપરાઈ છે તેને સિરિલિક લિપિ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. ભાષાશાસ્ત્રની દ્રષ્ટિએ આ લિપિ ખૂબ જ પ્રાચીન અને મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે.
સિરિલિક લિપિ વિશે વાત કરીએ તો તે માત્ર એક લેખન પદ્ધતિ છે જેનો વ્યાપ પૂર્વીય યુરોપથી લઈને મધ્ય એશિયા સુધી ફેલાયેલો છે. આ લિપિનો ઉદ્ભવ 9મી સદીમાં થયો હતો અને તેનો શ્રેય સંત સિરિલ અને મેથોડિયસના શિષ્યોને જાય છે. ગ્રીક મૂળાક્ષરો પર આધારિત આ લિપિને અઝબુકા નામે પણ ઓળખવામાં આવે છે. વિશ્વના અંદાજે 50 દેશોમાં આ લિપિનો ઉપયોગ અલગ અલગ ભાષાઓ લખવા માટે કરવામાં આવે છે.
ઈતિહાસ પર નજર કરીએ તો આ લિપિનો વિકાસ પ્રથમ બલ્ગેરિયન સામ્રાજ્ય દરમિયાન સ્લાવિક ભાષાઓ લખવા માટે થયો હતો. આજે રશિયન ઉપરાંત યુક્રેનિયન બલ્ગેરિયન સર્બિયન મેસેડોનિયન ઉઝબેક કઝાક અને મંગોલિયન જેવી અનેક ભાષાઓ લખવા માટે સિરિલિક લિપિનો જ ઉપયોગ થાય છે.
શિક્ષણ અને સંસ્કૃતિના ક્ષેત્રે આ લિપિનું એટલું મહત્વ છે કે દર વર્ષે 24 મેના રોજ સિરિલિક આલ્ફાબેટ ડેની ઉજવણી કરવામાં આવે છે. ખાસ કરીને બલ્ગેરિયન સંસ્કૃતિમાં આ દિવસનું અનેરું મહત્વ છે. આ ઉપરાંત યુરોપિયન યુનિયનમાં પણ સત્તાવાર માન્યતા પ્રાપ્ત લિપિઓમાં સિરિલિકનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે.
