Chandipura Virus: ગુજરાતમાં ચોમાસાની ઋતુની શરૂઆત સાથે જ રોગચાળાએ માથું ઊંચક્યું છે, જેમાં ખાસ કરીને ચાંદીપુરા વાયરસના કેસો સામે આવતા આરોગ્ય વિભાગ એક્શન મોડમાં આવી ગયું છે. તાજેતરમાં વડનગરની GMERS જનરલ હોસ્પિટલમાં ચાંદીપુરા વાયરસના 3 શંકાસ્પદ કેસ સામે આવ્યા છે, જેમાંથી 1 બાળકનો રિપોર્ટ પોઝિટિવ આવતા સમગ્ર જિલ્લાના વહીવટી તંત્રમાં દોડધામ મચી ગઈ છે અને તંત્રને હાઈ એલર્ટ પર મૂકવામાં આવ્યું છે.
કેસની વિગત અને દર્દીઓની સ્થિતિ
મળતી માહિતી મુજબ, વડનગર હોસ્પિટલમાં સારવાર હેઠળ રહેલા ત્રણ બાળકોમાંથી જે બાળકનો રિપોર્ટ પોઝિટિવ આવ્યો છે તે વિસનગર તાલુકાનો રહેવાસી છે. જ્યારે અન્ય બે શંકાસ્પદ કેસ સાબરકાંઠા જિલ્લાના હોવાનું સામે આવ્યું છે. હોસ્પિટલમાં દાખલ કરાયેલા બાળકોમાં બે બાળકો 10 વર્ષના છે અને એક 3 વર્ષની માસૂમ બાળકી સામેલ છે. પોઝિટિવ રિપોર્ટ ધરાવતા બાળકને હાલ હોસ્પિટલના PICU (પીડિયાટ્રિક ઇન્ટેન્સિવ કેર યુનિટ) માં સઘન સારવાર હેઠળ રાખવામાં આવ્યું છે. રાહતના સમાચાર એ છે કે સારવાર બાદ બાળકની સ્થિતિમાં સુધારો જોવા મળી રહ્યો છે. અન્ય બે શંકાસ્પદ દર્દીઓના સેમ્પલ લઈને કન્ફર્મેશન રિપોર્ટ માટે GBRC (ગુજરાત બાયોટેકનોલોજી રિસર્ચ સેન્ટર), ગાંધીનગર ખાતે મોકલી આપવામાં આવ્યા છે.
ચાંદીપુરા વાયરસ શું છે અને કેવી રીતે ફેલાય છે?
ડોક્ટરોના જણાવ્યા અનુસાર, ચાંદીપુરા વાયરસ મુખ્યત્વે ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં જોવા મળતી ઝીણી માખી (સેન્ડફ્લાય - Sandfly) કરડવાથી ફેલાય છે. આ માખીઓ ખાસ કરીને લીપણવાળા કાચા ઘરોની તિરાડોમાં અને ભેજવાળી જગ્યાઓ પર વધુ જોવા મળે છે. આ વાયરસ સીધો બાળકોના સેન્ટ્રલ નર્વસ સિસ્ટમ (મગજ) પર હુમલો કરે છે, તેથી તે વધુ જોખમી સાબિત થઈ શકે છે.
યાદ રાખો: આ વાયરસ મોટે ભાગે 14 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના બાળકોને ઝડપથી પોતાનો શિકાર બનાવે છે.
વાયરસના મુખ્ય લક્ષણો
જો બાળકોમાં નીચે મુજબના લક્ષણો દેખાય, તો તેને સામાન્ય બીમારી સમજીને અવગણવા જોઈએ નહીં:
તીવ્ર તાવ આવવો
અચાનક ખેંચ (આંચકી) આવવી
સતત ઊલ્ટીઓ થવી
અતિશય માથું દુખવું કે બાળક સુસ્ત થઈ જવું
આવા કોઈ પણ લક્ષણો જણાય તો તુરંત જ નજીકની સરકારી કે ખાનગી હોસ્પિટલમાં ડોક્ટરનો સંપર્ક કરવા અપીલ કરવામાં આવી છે, કારણ કે આમાં વહેલી સારવાર જ બચાવનો શ્રેષ્ઠ ઉપાય છે.
બચાવ માટે ડોક્ટરોની મહત્વની સલાહ
ચાંદીપુરા વાયરસથી બાળકોને સુરક્ષિત રાખવા માટે આરોગ્ય વિભાગ અને ડોક્ટરો દ્વારા ખાસ સાવચેતી રાખવા માટે ગાઈડલાઈન જાહેર કરવામાં આવી છે:
1. ઘરની આસપાસ સફાઈ: ઘર અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં ગંદકી ન થવા દેવી. કાચા ઘરોમાં માખીઓનો ઉપદ્રવ ન થાય તે માટે જંતુનાશક પાવડર (મેલાથિયોન) નો છંટકાવ કરવો.
2. પૂરા કપડાં પહેરાવવા: બાળકોને શરીર પૂરેપૂરું ઢંકાય તેવા (આખા હાથ-પગના) કપડાં પહેરાવવાનો આગ્રહ રાખવો જેથી માખી કે મચ્છર કરડવાનું જોખમ ઘટી જાય.
3. મચ્છરદાનીનો ઉપયોગ: બાળકો રાત્રે કે દિવસે સુતી વખતે મચ્છરદાનીનો ફરજિયાત ઉપયોગ કરે તે સુનિશ્ચિત કરવું.
તંત્ર દ્વારા હાલ પ્રભાવિત વિસ્તારોમાં સર્વેલન્સ અને ફોગીંગ સહિતની કામગીરી તેજ કરી દેવામાં આવી છે અને લોકોને ગભરાવાને બદલે જાગૃત રહેવા વિનંતી કરાઈ છે.
