Supreme Court on Digital Arrest : સુપ્રીમ કોર્ટે CBI ને ડિજિટલ ધરપકડના કેસોની તપાસ કરવાનો આદેશ આપ્યો છે. સુપ્રીમ કોર્ટે જણાવ્યું હતું કે ડિજિટલ અરેસ્ટ સ્કેમ પર તાત્કાલિક ધ્યાન આપવાની જરૂર છે, અને તેથી, CBI ડિજિટલ અરેસ્ટ સ્કેમ સંબંધિત કેસોની તપાસ કરશે. કોર્ટે CBI ને તપાસ માટે વિશિષ્ટ સત્તાઓ આપી છે. જ્યાં પણ સાયબર ક્રાઈમમાં ઉપયોગમાં લેવાતા બેંક ખાતા મળી આવશે, ત્યાં CBI ને સંબંધિત બેંકરોની તપાસ કરવાની સંપૂર્ણ સ્વતંત્રતા હશે.
બેંકરોની ભૂમિકાની તપાસ કરવાનો આદેશ
CJI સૂર્યકાંતે ભ્રષ્ટાચાર નિવારણ અધિનિયમ (PCA) હેઠળ CBIને એવી બેંકોમાં બેંકરોની ભૂમિકાની તપાસ કરવા માટે વધુ સત્તાઓ આપી હતી જ્યાં આવા ડિજિટલ અરેસ્ટ સ્કેમોના હેતુથી ખાતા ખોલવામાં આવ્યા હતા. સુપ્રીમ કોર્ટે સ્વતઃ નોંધ લીધી અને રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) ને નોટિસ જારી કરી, તેને પક્ષકાર બનાવી, અને RBI ને છેતરપિંડીવાળા ખાતાઓ ઓળખવામાં અને ગુનામાંથી મળેલી રકમ ફ્રીઝ કરવામાં કોર્ટને મદદ કરવા જણાવ્યું.
અધિકારીઓને સહકાર આપવા સૂચનાઓ
સુપ્રીમ કોર્ટે રિઝર્વ બેંકને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ અથવા મશીન લર્નિંગ ક્યારે લાગુ કરવામાં આવશે તે સ્પષ્ટ કરવા કહ્યું. સુપ્રીમ કોર્ટે આદેશ આપ્યો કે IT ઇન્ટરમિડિયરી રૂલ્સ 2021 હેઠળના અધિકારીઓ CBI ને સંપૂર્ણ સહયોગ આપે. જે રાજ્યોએ હજુ સુધી CBI ને મંજૂરી આપી નથી તેમણે તેમના અધિકારક્ષેત્રોમાં IT એક્ટ 2021 હેઠળ તપાસ માટે મંજૂરી આપવી જોઈએ, જેનાથી CBI દેશભરમાં મોટા પાયે કામગીરી કરી શકશે. સુપ્રીમ કોર્ટે જણાવ્યું હતું કે જો જરૂરી હોય તો CBI ઇન્ટરપોલ અધિકારીઓ પાસેથી પણ મદદ લઈ શકે છે.
ટેલિકોમ સેવા પ્રદાતાઓને પણ સૂચનાઓ
સુપ્રીમ કોર્ટે ટેલિકોમ્યુનિકેશન વિભાગને ટેલિકોમ સેવા પ્રદાતાઓ દ્વારા એક જ નામના SIM અથવા વધારે સિમ કાર્ડ જારી કરવા અંગે દરખાસ્ત રજૂ કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો, જેથી તે તમામ ટેલિકોમ સેવા પ્રદાતાઓને સિમ કાર્ડનો દુરુપયોગ અટકાવવા માટે આદેશ જારી કરી શકે. રાજ્ય સરકારોએ સાયબર ક્રાઇમ સેન્ટરો ઝડપથી સ્થાપિત કરવા જોઈએ અને કોઈપણ અવરોધોની સુપ્રીમ કોર્ટને જાણ કરવી જોઈએ. IT નિયમો હેઠળ, અધિકારીઓને બધા પુનઃપ્રાપ્ત ફોન પર ડેટા સંગ્રહિત કરવાનો નિર્દેશ આપવો જોઈએ.
સુપ્રીમ કોર્ટે તમામ રાજ્યો અને અધિકારક્ષેત્રોને IT એક્ટ 2021 હેઠળ નોંધાયેલી તમામ FIRs CBIને ટ્રાન્સફર કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે. આ કેસમાં આગામી સુનાવણી બે અઠવાડિયા પછી થશે.
