Amit Shah: સ્પીકર ઓમ બિરલાને હટાવવાના પ્રસ્તાવ પર ગૃહમંત્રી અમિત શાહ સંબોધન કરી રહ્યા છે. તેમણે કહ્યું કે સ્પીકર સૌના હોય છે. લોકસભામાં સ્પીકર ઓમ બિરલાને હટાવવાનો પ્રસ્તાવ આવ્યો છે. કોંગ્રેસના સાંસદ ડોક્ટર મોહમ્મદ જાવેદે એક દિવસ પહેલા ગૃહમાં સ્પીકરને હટાવવાનો પ્રસ્તાવ રજૂ કર્યો હતો. આ અંગે ચર્ચા માટે 10 કલાકનો સમય નક્કી કરવામાં આવ્યો છે. એક દિવસ પહેલા જ કોંગ્રેસ તરફથી તરુણ ગોગોઈએ ચર્ચાની શરૂઆત કરી હતી.
બીજેપી તરફથી સંસદીય કાર્ય મંત્રી કિરેન રિજિજુ પ્રથમ વક્તા હતા. આજે આ ચર્ચાનો બીજો દિવસ છે. ગૃહમંત્રી અમિત શાહ આજે આ પ્રસ્તાવ પર બોલી શકે છે. બીજી તરફ, રાજ્યસભામાં આજે મંત્રાલયોની ગ્રાન્ટની માંગણીઓ અને કામગીરી પર ચર્ચા થવાની છે.
સ્પીકરની નિષ્ઠા પરના સવાલની નિંદા કરીએ છીએ - અમિત શાહ
સ્પીકર ઓમ બિરલા વિરુદ્ધ આવેલા અવિશ્વાસ પ્રસ્તાવ પર હવે ગૃહમંત્રી અમિત શાહ બોલી રહ્યા છે. અમિત શાહે કહ્યું કે સ્પીકર કોઈ એક પક્ષના નહીં પણ સમગ્ર ગૃહના હોય છે. સ્પીકર સામે અવિશ્વાસ પ્રસ્તાવ આવવો એ અફસોસજનક બાબત છે. જ્યારે સ્પીકર ચૂંટાયા હતા, ત્યારે સત્તાધારી પક્ષ અને વિપક્ષ બંનેના નેતાઓ તેમને સન્માનપૂર્વક ખુરશી સુધી લઈ ગયા હતા. સ્પીકર તમામ સભ્યોના હિતોના રક્ષક હોય છે. લોકસભા કેવી રીતે ચલાવવી તે અંગેના નિયમો આ જ લોકસભાએ બનાવ્યા છે. આપણે આપણા અધિકારો માટે વાત કરી શકીએ છીએ, પરંતુ નિયમોની વિરુદ્ધ બોલવાનો કોઈને અધિકાર નથી.
જો લોકસભાના નિયમોની અવગણના કરવામાં આવે, તો સ્પીકરની પવિત્ર જવાબદારી છે કે તે સભ્યોને રોકે, ટોકે અને જરૂર પડે તો બહાર કાઢે. આ નિયમો અમે નથી બનાવ્યા. લોકશાહીમાં અનેક પરિવર્તનો આવ્યા છે. અમે લાંબો સમય વિપક્ષમાં બેઠા છીએ, પરંતુ ક્યારેય સ્પીકર સામે અવિશ્વાસ પ્રસ્તાવ નથી લાવ્યા. મારી પાર્ટીની માન્યતા છે કે સ્પીકરની નિષ્ઠા પર ક્યારેય શંકા ન કરવી જોઈએ. અત્યાર સુધી માત્ર ત્રણ વાર આવા પ્રસ્તાવ આવ્યા છે. 1954માં માવલંકર સામે સોશિયલિસ્ટ પાર્ટી, બીજી વાર સમાજવાદી પાર્ટી અને ત્રીજી વાર આજે કોંગ્રેસ આ પ્રસ્તાવ લાવી છે."
અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે, "હું સમગ્ર ગૃહને જણાવવા માંગુ છું કે જ્યારે વર્તમાન સ્પીકરની નિમણૂક થઈ, ત્યારે બંને પક્ષોના નેતાઓએ સાથે મળીને તેમને આસન પર બેસાડવાનું કામ કર્યું હતું. આનો અર્થ એ છે કે સ્પીકરને તેમની જવાબદારીઓ નિભાવવા માટે પક્ષ અને વિપક્ષ બંનેએ મુક્ત વાતાવરણ આપવું જોઈએ અને તેમને સમર્થન આપવું જોઈએ. આજે સ્પીકરના નિર્ણય સામે અસંમતિ હોઈ શકે છે, પરંતુ લોકસભાના નિયમોમાં સ્પીકરના નિર્ણયોને અંતિમ માનવામાં આવ્યા છે. તેનાથી વિપરીત, વિપક્ષે સ્પીકરની નિષ્ઠા પર સવાલ ઉઠાવ્યો છે."
‘લોકશાહી માટે શરમજનક’
અમિત શાહે વધુમાં ઉમેર્યું કે, "આ લોકસભા ભારતની લોકશાહીની સૌથી મોટી પંચાયત છે. માત્ર ભારતમાં જ નહીં પરંતુ સમગ્ર વિશ્વમાં આપણી લોકશાહીની શાખ અને ગરિમા છે. આખી દુનિયા લોકશાહીની આ પ્રતિષ્ઠાને સ્વીકારે છે. પરંતુ જ્યારે આ પંચાયતના વડા (સ્પીકર) પર અને તેમની નિષ્ઠા પર સવાલ ઉઠાવવામાં આવે છે, ત્યારે માત્ર દેશમાં જ નહીં પણ સમગ્ર વિશ્વમાં આપણી લોકશાહી પ્રક્રિયા પર સવાલ ઉભો થાય છે."
સ્પીકર ગૃહના કસ્ટોડિયન છે
શાહે કહ્યું કે, "છેલ્લા 75 વર્ષથી આ બંને ગૃહોએ આપણી લોકશાહીના પાયાને મજબૂત કર્યા છે, પરંતુ આજે વિપક્ષે આ શાખ પર સવાલ ઉભો કર્યો છે. ગૃહ પરસ્પર વિશ્વાસથી ચાલે છે. પક્ષ અને વિપક્ષ બંને માટે સ્પીકર 'કસ્ટોડિયન' (રક્ષક) સમાન હોય છે. આ માટે જ નિયમો બનાવવામાં આવ્યા છે. આ ગૃહ કોઈ મેળો નથી; અહીં નિયમો મુજબ ચાલવું પડે છે. જે વાતો ગૃહના નિયમોમાં નથી, તે રીતે બોલવાનો અધિકાર કોઈને પણ નથી."
અમિત શાહના ભાષણના મુખ્ય અંશો:*
- જ્યારે ગૃહના વડા પર આરોપ લાગે છે, ત્યારે દેશમાં જ નહીં પણ વિશ્વમાં ખોટો સંદેશ જાય છે.
- હું રાજકીય આરોપો નહીં લગાવું, પરંતુ જે રાજકીય આરોપો લગાવવામાં આવ્યા છે તેનો સચોટ જવાબ આપીશ.
- સદસ્યોને ગૃહમાં 'અધિકાર' મળ્યો છે, 'વિશેષાધિકાર' નહીં. જે લોકો વિશેષાધિકારના ભ્રમમાં રહે છે તેમને જનતા પણ રક્ષણ આપતી નથી, એટલે જ એમની પાર્ટી નાની થતી જાય છે.
- આ પહેલા અધ્યક્ષ વિરુદ્ધ ત્રણ વખત અવિશ્વાસ પ્રસ્તાવ લાવવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ વિપક્ષમાં હોવા છતાં ભાજપે ક્યારેય તેનું સમર્થન કર્યું નથી.
- ગૃહના નિયમો વિરુદ્ધ બોલવાનો કોઈને અધિકાર નથી.
- અધ્યક્ષ પાસે અધિકાર છે કે જે નિયમ વિરુદ્ધ વાત કરશે તેને રોકી શકે અથવા બહાર કાઢી શકે. અધ્યક્ષના નિર્ણય પર સવાલ ઉઠાવવો એ નિંદનીય છે.
- કોઈપણ વ્યક્તિ ઉભા થઈને ગમે તેમ બોલી શકતી નથી; અહીં નિયમ મુજબ જ બોલવું પડશે.
- 75 વર્ષથી બંને ગૃહોએ લોકશાહીના પાયાને મજબૂત કરવાનું કામ કર્યું છે.
- અમે સ્પીકર પદની ગરિમા જાળવવાનું કામ કર્યું છે અને સ્પીકર પાસે અમારા કાનૂની અને બંધારણીય અધિકારોના રક્ષણની માંગ પણ કરી છે.
- જ્યારે વિપક્ષ સ્પીકરની નિષ્ઠા પર સવાલ ઉઠાવે છે, ત્યારે તે અત્યંત દુર્ભાગ્યપૂર્ણ અને અફસોસજનક છે.
