Bhavnagar News: ભાવનગર જિલ્લામાં ચોમાસાની સક્રિય સ્થિતિ વચ્ચે શેત્રુંજી ડેમને લઈને મહત્વપૂર્ણ અપડેટ સામે આવી છે. ઉપરવાસમાં સારા વરસાદના પગલે ડેમમાં ફરી એકવાર પાણીની આવકમાં વધારો થતાં શેત્રુંજી ડેમ 100 ટકા ભરાઈ ગયો છે. જળસંગ્રહ તેની પૂર્ણ ક્ષમતાએ પહોંચતા ડેમના 59 દરવાજા એક ફૂટ જેટલા ખોલવામાં આવ્યા છે. ડેમમાં હાલ 5,310 ક્યુસેક પાણીની આવક થઈ રહી છે અને જળસ્તર જાળવી રાખવા માટે એટલા જ પ્રમાણમાં પાણી છોડવામાં આવી રહ્યું હોવાનું સ્થાનિક તંત્ર તરફથી જણાવાયું છે.
ભાવનગર જિલ્લાની જીવાદોરી સમાન ગણાતા શેત્રુંજી ડેમમાં આ સિઝનમાં બીજી વખત ઓવરફ્લોની સ્થિતિ સર્જાતા આસપાસના વિસ્તારોમાં પણ લોકોમાં ઉત્સુકતા જોવા મળી રહી છે. ડેમમાંથી પાણી છોડવામાં આવતા નદીના નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પાણીના પ્રવાહમાં વધારો થવાની સંભાવનાને ધ્યાનમાં રાખીને વહીવટી તંત્ર સાવચેતીના પગલાં લઈ રહ્યું છે. શેત્રુંજી ડેમ અગાઉ પણ જુલાઈ મહિનામાં ઓવરફ્લો થયો હતો અને ઉપરવાસમાંથી મોટા પ્રમાણમાં પાણીની આવકને પગલે તેના દરવાજા ખોલવામાં આવ્યા હતા.
59 દરવાજા એક ફૂટ ખોલાયા
હાલની સ્થિતિ પ્રમાણે શેત્રુંજી ડેમમાં ઉપરવાસમાંથી 5,310 ક્યુસેક પાણીની આવક થઈ રહી છે. ડેમ સંપૂર્ણ ભરાઈ જતા તેની જળસપાટી નિયંત્રિત રાખવા માટે 59 દરવાજા એક ફૂટ જેટલા ખોલવામાં આવ્યા છે. પાણીની આવક સામે ડેમમાંથી પણ 5,310 ક્યુસેક પાણી છોડવામાં આવી રહ્યું છે. આ વ્યવસ્થાનો મુખ્ય હેતુ ડેમનું જળસ્તર નિયંત્રિત રાખવાનો અને ઉપરવાસમાંથી સતત ચાલુ રહેતી આવકને અનુરૂપ પાણીનો નિકાલ કરવાનો છે.
ચોમાસાની સિઝનમાં ડેમના કેચમેન્ટ વિસ્તારમાં વરસાદની તીવ્રતા વધે ત્યારે જળાશયોમાં ઝડપથી પાણીની આવક થતી હોય છે. આવી સ્થિતિમાં ડેમની સુરક્ષા અને જળસ્તરનું નિયમન કરવા માટે જરૂરિયાત મુજબ દરવાજા ખોલવામાં આવે છે. શેત્રુંજી ડેમમાં પણ ઉપરવાસમાં સારો વરસાદ થતાં પાણીની આવક વધી હતી અને ડેમ સંપૂર્ણ ભરાઈ જતાં પાણી છોડવાની કામગીરી હાથ ધરવામાં આવી છે. અગાઉ જુલાઈની શરૂઆતમાં પણ ઉપરવાસમાંથી ભારે આવકને પગલે ડેમના તમામ 59 દરવાજા ખોલવામાં આવ્યા હતા.
17 ગામોને એલર્ટ, નદીના પટમાં ન જવા તંત્રની અપીલ
ડેમમાંથી પાણી છોડવામાં આવતા નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પાણીના પ્રવાહને લઈને તંત્ર દ્વારા સાવચેતી રાખવામાં આવી રહી છે. શેત્રુંજી ડેમના સ્ત્રાવ વિસ્તારમાં આવતા પાલિતાણા અને તળાજા તાલુકાના આશરે 17 ગામોને એલર્ટ કરવામાં આવ્યા છે. તેમાં નાની રાજસ્થળી, લાપાળીયા, લાખાવડ, ભેગાળી, દાત્રડ, પીગળી, ટીમાણા અને સેવાળીયા સહિતના ગામોનો સમાવેશ થાય છે.
તંત્ર દ્વારા નીચાણવાળા ગામોના લોકોને ખાસ અપીલ કરવામાં આવી છે કે તેઓ નદીના કિનારે, નદીના પટમાં અથવા પાણીના વહેણવાળા વિસ્તારોમાં કોઈપણ પ્રકારની અવરજવર ન કરે. ડેમમાંથી પાણી છોડવામાં આવ્યા બાદ નદીના પ્રવાહમાં અચાનક વધારો થઈ શકે છે. આવી સ્થિતિમાં પાણીનો પ્રવાહ ઉપરથી સામાન્ય દેખાતો હોવા છતાં નદીના પટ અથવા નીચાણવાળા વિસ્તારમાં જવું જોખમી બની શકે છે. તેથી સ્થાનિક તંત્ર દ્વારા આપવામાં આવતી સૂચનાઓનું પાલન કરવા અને સાવચેતી રાખવા લોકોને જણાવાયું છે.
આ પણ વાંચો: નવસારીમાં પૂર બાદ સરકાર એક્શનમાં : હર્ષ સંઘવી, સી.આર. પાટીલે યોજી બેઠક
હવામાન વિભાગની આગાહી વચ્ચે તંત્ર એલર્ટ
ભાવનગર સહિત સૌરાષ્ટ્રના અનેક વિસ્તારોમાં હાલ વરસાદી માહોલ યથાવત છે. હવામાન વિભાગની આગાહી અને ઉપરવાસમાં થઈ રહેલા વરસાદને ધ્યાનમાં રાખીને વહીવટી તંત્ર પણ સતર્ક બન્યું છે. ડેમના કેચમેન્ટ વિસ્તારમાં વધુ વરસાદ થાય તો પાણીની આવકમાં ફરી વધારો થઈ શકે છે. આવી સ્થિતિમાં ડેમના દરવાજા ખોલવાની ઊંચાઈ અથવા પાણી છોડવાના પ્રમાણમાં પણ ફેરફાર કરવાની જરૂર પડી શકે છે.
અગાઉના અહેવાલો મુજબ શેત્રુંજી ડેમમાં જુલાઈની શરૂઆતમાં પણ ભારે પાણીની આવક થઈ હતી. એક તબક્કે ઉપરવાસમાંથી 71,810 ક્યુસેક સુધીની પ્રચંડ આવક નોંધાઈ હતી અને ડેમના 20 દરવાજા એક ફૂટ ખોલવામાં આવ્યા હતા. ત્યારબાદ પાણીની આવક વધતાં તમામ 59 દરવાજા ખોલવાની સ્થિતિ સર્જાઈ હતી. આથી હાલ ફરી ડેમ 100 ટકા ભરાયા બાદ દરવાજા ખોલવામાં આવ્યા હોવાના સમાચાર ચોમાસાની સક્રિય સ્થિતિ દર્શાવે છે.
ખેડૂતો માટે રાહત
શેત્રુંજી ડેમમાં ભરપૂર પાણીનો સંગ્રહ ભાવનગર જિલ્લાના ખેડૂતો અને પાણી આધારિત વિસ્તારો માટે રાહતરૂપ સમાચાર છે. ચોમાસામાં ડેમ સંપૂર્ણ ભરાઈ જવાથી આગામી સમયગાળામાં પાણીની ઉપલબ્ધતા મજબૂત બને છે. ડેમમાંથી પાણી છોડવાની પ્રક્રિયા ચાલુ થતાં નદીના પ્રવાહ અને આસપાસના જળસ્તરમાં પણ વધારો થઈ શકે છે. જોકે, ડેમમાંથી પાણી છોડવું અને નદીના પ્રવાહમાં વધારો થવો સ્થાનિક રહેવાસીઓ માટે સાવચેતીનો મુદ્દો પણ છે.
ખાસ કરીને નદીના પટમાં પશુઓ ચરાવવા જતાં લોકો, માછીમારો અને નદી પાર કરીને અવરજવર કરતા લોકો માટે તંત્રની ચેતવણી મહત્વપૂર્ણ છે. પાણીનો પ્રવાહ વધે ત્યારે નદીના કિનારા અને પટમાં જવાનું ટાળવું જોઈએ. બાળકો અને અન્ય નાગરિકોને પણ આવા સ્થળોથી દૂર રાખવા જરૂરી છે. તંત્ર દ્વારા એલર્ટ કરાયેલા ગામોમાં સ્થાનિક અધિકારીઓ અને ગ્રામ્ય તંત્ર દ્વારા પરિસ્થિતિ પર નજર રાખવામાં આવી રહી છે.
હાલ શેત્રુંજી ડેમ 100 ટકા ભરાયેલો છે અને 59 દરવાજા એક ફૂટ ખોલીને 5,310 ક્યુસેક પાણી છોડવામાં આવી રહ્યું છે. ઉપરવાસમાં વરસાદની સ્થિતિ આગામી કલાકો અને દિવસોમાં કેવી રહે છે તેના આધારે પાણીની આવકમાં વધારો કે ઘટાડો થઈ શકે છે. તેથી તંત્ર દ્વારા ડેમની જળસપાટી, આવક અને જાવક પર સતત નજર રાખવામાં આવી રહી છે. ભાવનગર જિલ્લાના પાલિતાણા અને તળાજા તાલુકાના અસરગ્રસ્ત અથવા સંભવિત નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં રહેતા લોકોએ સાવચેતી રાખવી અને નદીના વહેણથી દૂર રહેવું અત્યંત જરૂરી છે. શેત્રુંજી ડેમ ફરી એકવાર છલકાતા ચોમાસાની મેઘમહેરથી ખેડૂતોમાં ખુશીનો માહોલ છે, પરંતુ આગામી વરસાદ અને પાણીની આવકને ધ્યાનમાં રાખીને તંત્ર અને નાગરિકો બંનેએ સતર્ક રહેવું પડશે.
