RTE Admission 2026: રાજ્યમાં ધોરણ-1માં રાઇટ ટુ એજ્યુકેશન (RTE) હેઠળ ખાનગી શાળાઓમાં 25 ટકા અનામત બેઠકો માટેની ઓનલાઈન પ્રવેશ પ્રક્રિયા હવે પૂર્ણ થઈ ગઈ છે. જોકે આ વર્ષે પણ એક રસપ્રદ અને ચિંતાજનક સ્થિતિ સામે આવી છે. હજારો વાલીઓએ અરજી કરી હોવા છતાં અનેક શાળાઓમાં બેઠકો ખાલી રહી ગઈ છે. ચોથા અને અંતિમ રાઉન્ડ બાદ પણ 5,097 બેઠકો ખાલી રહી છે, જેના કારણે શિક્ષણ વિભાગ અને શાળા સંચાલકોમાં ચર્ચા શરૂ થઈ છે. RTE હેઠળ આર્થિક રીતે નબળા અને વંચિત વર્ગના બાળકોને ખાનગી શાળાઓમાં મફત શિક્ષણનો લાભ આપવામાં આવે છે. દર વર્ષે બેઠકો કરતાં અનેકગણી અરજીઓ આવતી હોવા છતાં કેટલીક શાળાઓમાં વાલીઓ પોતાની પસંદગી દર્શાવતા નથી અથવા ફાળવાયેલી બેઠક સ્વીકારતા નથી. પરિણામે હજારો બેઠકો ખાલી રહી જાય છે.
ચોથા રાઉન્ડમાં માત્ર 978 વિદ્યાર્થીઓને ફાળવાઈ બેઠક
આ વર્ષે રાજ્યની 9,700થી વધુ ખાનગી શાળાઓમાં RTE હેઠળ 83 હજારથી વધુ બેઠકો ઉપલબ્ધ હતી. તેની સામે 1 લાખ 50 હજારથી વધુ અરજીઓ માન્ય ઠરાવવામાં આવી હતી. પ્રથમ ત્રણ રાઉન્ડ પૂર્ણ થયા બાદ પણ 6,075 બેઠકો ખાલી રહી હતી. આ બેઠકો ભરવા માટે શિક્ષણ વિભાગે ચોથો રાઉન્ડ યોજ્યો હતો. જેમાં 73,093 વાલીઓએ નવી પસંદગી નોંધાવી હતી, જ્યારે 27,239 વાલીઓએ અગાઉની પસંદગીઓ યથાવત રાખી હતી. ચોથા રાઉન્ડની ફાળવણી બાદ માત્ર 978 નવા વિદ્યાર્થીઓને પ્રવેશ મળ્યો છે, જ્યારે હજુ પણ 5,097 બેઠકો ખાલી રહી ગઈ છે.
હવે ખાલી બેઠકો ખાલી જ રહેશે
શિક્ષણ વિભાગના જણાવ્યા અનુસાર ચોથો રાઉન્ડ આ વર્ષની પ્રવેશ પ્રક્રિયાનો અંતિમ તબક્કો હતો. હવે પ્રવેશ ફાળવાયેલા વિદ્યાર્થીઓના વાલીઓએ સંબંધિત શાળામાં જઈ જરૂરી દસ્તાવેજો રજૂ કરીને પ્રવેશની પુષ્ટિ કરાવવાની રહેશે. મહત્વની બાબત એ છે કે, ચોથા રાઉન્ડ બાદ ખાલી રહેલી બેઠકો માટે હવે કોઈ નવો રાઉન્ડ યોજાશે નહીં. એટલે હાલ જે 5,097 બેઠકો ખાલી રહી છે તે આ વર્ષે ખાલી જ રહેશે.
અંગ્રેજી માધ્યમની શાળાઓમાં પણ બેઠકો ખાલી
આંકડાઓ મુજબ વિવિધ માધ્યમની શાળાઓમાં પ્રવેશની સ્થિતિ અલગ-અલગ રહી હતી. ગુજરાતી માધ્યમની શાળાઓમાં મોટા ભાગની બેઠકો ભરાઈ ગઈ હોવા છતાં કેટલીક બેઠકો ખાલી રહી છે. અંગ્રેજી માધ્યમની શાળાઓમાં 3,375 ઉપલબ્ધ બેઠકો સામે માત્ર 489 વિદ્યાર્થીઓને ચોથા રાઉન્ડમાં પ્રવેશ મળ્યો હતો. જ્યારે હિન્દી માધ્યમની શાળાઓમાં પણ 2,886 બેઠકોમાંથી 1,576 બેઠકો ખાલી રહી હતી. અન્ય માધ્યમોમાં પણ પ્રવેશનો પ્રતિસાદ મર્યાદિત રહ્યો હતો.
વાલીઓની પસંદગી અને સ્થળ મુખ્ય કારણ
શિક્ષણ વિભાગના અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર શાળાની પસંદગી, ઘરથી અંતર, પરિવહનની સુવિધા અને માધ્યમ જેવા પરિબળો પ્રવેશ પર અસર કરે છે. ઘણીવાર વાલીઓ પોતાના વિસ્તારની ચોક્કસ શાળાઓને જ પ્રાથમિકતા આપે છે અને અન્ય ઉપલબ્ધ વિકલ્પો સ્વીકારતા નથી. કેટલાક વાલીઓ અગાઉના રાઉન્ડમાં ફાળવાયેલી બેઠકો જાળવી રાખે છે અને નવી ઓફર કરાયેલી બેઠકો સ્વીકારતા નથી, જેના કારણે પણ અનેક બેઠકો ખાલી રહી જાય છે.
આ પણ વાંચો: યુનિવર્સિટી ઓફ ગ્લાસગો અને માર્ટિંગેલ ફાઉન્ડેશનની નવી સ્કોલરશિપ : ભારતીય વિદ્યાર્થીઓને પણ મળશે લાભ
RTE યોજનાનો હેતુ અને પડકાર
RTE યોજના હેઠળ ખાનગી શાળાઓમાં 25 ટકા બેઠકો આર્થિક રીતે નબળા અને વંચિત વર્ગના બાળકો માટે અનામત રાખવામાં આવે છે. આ યોજનાનો મુખ્ય હેતુ ગુણવત્તાસભર શિક્ષણ સુધી દરેક બાળકની પહોંચ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે. જોકે દર વર્ષે મોટી સંખ્યામાં અરજીઓ મળતી હોવા છતાં હજારો બેઠકો ખાલી રહેવાની સમસ્યા યથાવત રહે છે. શિક્ષણ ક્ષેત્રના નિષ્ણાતો માને છે કે વાલીઓમાં વધુ જાગૃતિ અને શાળાની પસંદગી પ્રક્રિયામાં વધુ લવચીકતા લાવવામાં આવે તો આ સ્થિતિમાં સુધારો આવી શકે છે.
