‘ઊંચાઈ ઘટી કેવી રીતે?’ : ગુજરાત હાઈકોર્ટનો કોન્સ્ટેબલને સવાલ, જાણો શું છે આખો મામલો?

એક પોલીસ કોન્સ્ટેબલની ઊંચાઈને લઈને ઉભો થયેલો વિવાદ હવે કાનૂની ચર્ચાનો વિષય બની ગયો છે. PSI ભરતી માટે થયેલી શારીરિક કસોટીમાં નિષ્ફળતા બાદ મામલો હાઈકોર્ટ સુધી પહોંચ્યો, જ્યાં કોર્ટે પૂછેલો એક સરળ પરંતુ ગંભીર સવાલ – “શું માણસની ઊંચાઈ ઘટી શકે?” – આખા કેસનું કેન્દ્ર બની ગયો.

PSI ભરતીમાં ઊંચાઈને લઈને વિવાદ કેવી રીતે શરૂ થયો?

ગુજરાત પોલીસમાં 2019માં કોન્સ્ટેબલ તરીકે જોડાયેલા બોનીકુમાર કાપડિયાની પસંદગી દરમિયાન તેમની ઊંચાઈ 165 સેમી તરીકે નોંધાઈ હતી. તે સમયે તેમણે તમામ શારીરિક માપદંડો સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કર્યા હતા, જેમાં 5 કિલોમીટર દોડ પણ સામેલ હતી. આ આધારે તેમને પોલીસ વિભાગમાં નોકરી મળી હતી. પરંતુ છ વર્ષ બાદ જ્યારે તેમણે PSI (Police Sub-Inspector) બનવા માટે અરજી કરી અને ફિઝિકલ ટેસ્ટ આપી, ત્યારે અચાનક તેમની ઊંચાઈ નક્કી કરેલા માપદંડ કરતાં ઓછી નોંધાઈ. આ કારણસર તેમને સીધા જ અયોગ્ય જાહેર કરવામાં આવ્યા. આ પરિસ્થિતિએ ઘણા સવાલો ઉભા કર્યા. શું માપણીમાં ભૂલ થઈ હતી? કે પછી પહેલા માપમાં ગડબડ હતી?

હાઈકોર્ટનો દખલ અને સોલા સિવિલમાં ફરી માપણી

આ નિર્ણય સામે બોનીકુમારે ગુજરાત હાઈકોર્ટમાં અરજી દાખલ કરી. તેમણે દલીલ કરી કે તેમની ઊંચાઈમાં કોઈ ફેરફાર થયો નથી અને ફરીથી માપણી કરવી જોઈએ. હાઈકોર્ટે આ મામલે ગંભીરતા દાખવી અને અમદાવાદની સોલા સિવિલ હોસ્પિટલમાં વિડિયોગ્રાફી હેઠળ ઊંચાઈ માપવાનો આદેશ આપ્યો. કોર્ટે પારદર્શિતા જાળવવા માટે ખાસ સૂચના આપી હતી કે આખી પ્રક્રિયા રેકોર્ડ કરવામાં આવે. ફેબ્રુઆરી મહિનામાં અરજદાર દ્વારા 10,000 રૂપિયાનો ડિપોઝિટ ભર્યા બાદ 24 ફેબ્રુઆરીએ સોલા સિવિલ હોસ્પિટલમાં ફરી માપણી કરવામાં આવી. પરંતુ આ વખતেও પરિણામ પહેલાની જેમ જ આવ્યું બોનીકુમાર નક્કી કરેલી ઊંચાઈના માપદંડને પૂર્ણ કરી શક્યા નહોતાં.

“શું ઊંચાઈ ઘટી શકે?” – હાઈકોર્ટનો તીવ્ર સવાલ

ફરી એકવાર નિષ્ફળતા મળ્યા પછી બોનીકુમારે કોર્ટમાં ત્રીજી વખત માપણી કરવાની માંગણી કરી. આ સમયે હાઈકોર્ટે ખૂબ જ કડક અભિગમ દાખવ્યો.

કોર્ટે સ્પષ્ટ રીતે પૂછ્યું:
“શું કોઈ વ્યક્તિની ઊંચાઈ વર્ષો પછી ઘટી શકે?” આ સવાલ માત્ર ટેક્નિકલ નહોતો, પરંતુ તેના પાછળ ગંભીર સંકેત હતો. કોર્ટે ચેતવણી આપી કે જો ત્રીજી વખતની માપણીમાં પણ તેઓ નિષ્ફળ જશે, તો એ માનવું પડશે કે 2019માં કોન્સ્ટેબલ તરીકે નોકરી મેળવતી વખતે ખોટી માહિતી અથવા છેતરપિંડી થઈ હતી.

નોકરી ગુમાવવાનો ભય: કાપડિયાની પીછેહઠ

હાઈકોર્ટની આ ચેતવણી બાદ સ્થિતિ ખૂબ જ ગંભીર બની ગઈ. જો બોનીકુમાર ત્રીજી વખત પણ નિષ્ફળ જાય, તો માત્ર PSI બનવાનો મોકો જ નહીં, પરંતુ હાલની કોન્સ્ટેબલની નોકરી પણ જોખમમાં આવી શકે એવી સ્થિતિ ઊભી થઈ. આ સંજોગોમાં જોખમને ધ્યાનમાં રાખીને બોનીકુમારે પોતાની અરજી પાછી ખેંચી લીધી. આ નિર્ણયથી કેસનો અંત આવ્યો, પરંતુ ઘણા પ્રશ્નો હજુ પણ અનઉત્તરિત રહ્યા.

ભરતી પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતા અને વિશ્વસનીયતા પર પ્રશ્નચિહ્ન

આ સમગ્ર મામલો માત્ર એક વ્યક્તિનો નથી, પરંતુ તે ભરતી પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતા અને વિશ્વસનીયતા અંગે પણ ચર્ચા ઉભી કરે છે.

• શું પહેલા થયેલી માપણીમાં ભૂલ થઈ હતી?

• શું અલગ અલગ સ્થળોએ માપવાની પદ્ધતિમાં તફાવત છે?

• શું ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ વધુ સચોટ રીતે થઈ શકે?

આ પ્રશ્નો હવે પોલીસ ભરતી પ્રણાલીને વધુ મજબૂત બનાવવાની જરૂરિયાત તરફ ઈશારો કરે છે.