નવી દિલ્હી: દેશભરમાં ચોમાસાની ગતિ ફરી એકવાર નબળી પડતાં અનેક રાજ્યોમાં વરસાદની રાહ જોવાઈ રહી છે. દેશના સેંકડો જિલ્લાઓમાં હજુ પણ સામાન્ય કરતાં ઓછો વરસાદ નોંધાતા કૃષિ, જળાશયો અને પીવાના પાણીની સ્થિતિ અંગે ચિંતા વધી રહી છે. તાજેતરના હવામાન આંકડા મુજબ દેશના લગભગ 372 જિલ્લાઓમાં વરસાદની અછત નોંધાઈ છે, જ્યારે દેશવ્યાપી વરસાદની ખાધ ફરી વધીને અંદાજે 18 ટકા સુધી પહોંચી છે.
સક્રિય ચોમાસા બાદ ફરી બ્રેક જેવી સ્થિતિ
જુલાઈના પ્રથમ સપ્તાહમાં મધ્ય અને પશ્ચિમ ભારતના કેટલાક વિસ્તારોમાં સારો વરસાદ થતાં વરસાદની ખાધમાં ઘટાડો નોંધાયો હતો. જોકે હવે ફરી ચોમાસાની ગતિ ધીમી પડતાં ઉત્તર-પશ્ચિમ, પશ્ચિમ અને દક્ષિણના અનેક વિસ્તારોમાં વરસાદની પ્રવૃત્તિ ઘટી છે. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD)એ અગાઉ પણ મધ્ય ભારત સહિતના વિસ્તારોમાં વરસાદની તીવ્રતા ઘટવાની શક્યતા વ્યક્ત કરી હતી.
ખરીફ પાકના વાવેતર પર અસરની આશંકા
ચોમાસાની અનિયમિતતા સૌથી વધુ અસર ખરીફ પાક પર પડી શકે છે. મકાઈ, સોયાબીન, કપાસ, દાળ અને અન્ય વરસાદ આધારિત પાકોના વાવેતર અને વિકાસ માટે જુલાઈ મહિનો અત્યંત મહત્વનો માનવામાં આવે છે. જો આગામી દિવસોમાં પૂરતો વરસાદ નહીં પડે તો ખેડૂતોને વાવેતરમાં વિલંબ અથવા ઉત્પાદન ઘટવાનો સામનો કરવો પડી શકે છે.
16 જુલાઈ બાદ વરસાદમાં વધારો થવાની શક્યતા
હવામાન વિભાગ અને વિવિધ આગાહીઓ અનુસાર હાલની સુસ્તી બાદ 16 જુલાઈથી દેશના કેટલાક વિસ્તારોમાં ફરી વરસાદની ગતિ તેજ થવાની શક્યતા છે. ખાસ કરીને પૂર્વોત્તર ભારત, હિમાલયના વિસ્તારો અને કેટલાક મધ્ય ભારતીય રાજ્યોમાં ભારે વરસાદની સંભાવના વ્યક્ત કરવામાં આવી છે, જેનાથી વરસાદની ખાધમાં ઘટાડો થવાની આશા છે.
જળાશયો અને પીવાના પાણીની સ્થિતિ પર નજર
વરસાદની અછત લાંબી ચાલે તો ડેમ, તળાવો અને ભૂગર્ભ જળસ્તરમાં પણ અસર જોવા મળી શકે છે. રાજ્ય સરકારો અને સ્થાનિક વહીવટી તંત્ર વરસાદની સ્થિતિ પર સતત નજર રાખી રહ્યા છે, જેથી પાણી વ્યવસ્થાપન અને કૃષિ માટે જરૂરી પગલાં સમયસર લઈ શકાય.
હવામાન વિભાગે ખેડૂતોને સાવચેતી રાખવાની આપી સલાહ
હવામાન વિભાગે ખેડૂતોને સ્થાનિક હવામાનની આગાહીને ધ્યાનમાં રાખીને કૃષિ કામગીરીનું આયોજન કરવાની સલાહ આપી છે. જ્યાં વરસાદમાં વિરામ છે ત્યાં સિંચાઈની ઉપલબ્ધતા મુજબ પાકનું સંચાલન કરવા તેમજ ભારે વરસાદની શક્યતા ધરાવતા વિસ્તારોમાં પાણી ભરાઈ ન રહે તે માટે યોગ્ય ડ્રેનેજ વ્યવસ્થા જાળવવા સૂચના આપવામાં આવી છે. કૃષિ નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે જુલાઈના બાકીના દિવસોમાં સારો વરસાદ થાય તો ખરીફ પાક પર પડનારી અસરને ઘણી હદ સુધી ઘટાડી શકાય છે.
આ પણ વાંચો: કેરળના ટેક્નિશિયનને UAEમાં લાગ્યો 78 કરોડ રૂપિયાનો જૅકપોટ : પત્ની અને દીકરીની જન્મતારીખે બદલી કિસ્મત
રાજ્યોની સરકારો પણ પરિસ્થિતિ પર રાખી રહી છે નજર
વરસાદની અછતને ધ્યાનમાં રાખીને વિવિધ રાજ્ય સરકારોએ કૃષિ અને જળસંપત્તિ વિભાગોને પરિસ્થિતિ પર સતત નજર રાખવા સૂચના આપી છે. જ્યાં વરસાદ ઓછો છે ત્યાં ડેમોના જળસ્તર, પીવાના પાણીની ઉપલબ્ધતા અને સિંચાઈ માટેના પાણીનું આયોજન કરવામાં આવી રહ્યું છે. બીજી તરફ જ્યાં આગામી દિવસોમાં ભારે વરસાદની આગાહી છે ત્યાં સ્થાનિક વહીવટી તંત્રને પૂર અને જળભરાવ જેવી સ્થિતિ સામે સજ્જ રહેવા પણ સૂચના આપવામાં આવી છે.
