How Oscars Winners are Chosen: ઓસ્કારને સિનેમા જગતનું સૌથી મોટું અને પ્રતિષ્ઠિત સન્માન માનવામાં આવે છે. પરંતુ ઘણા લોકોના મનમાં સવાલ થતો હશે કે આખરે આ વિજેતાઓ કઈ રીતે પસંદ કરવામાં આવતા હશે? ચાલો, સરળ શબ્દોમાં સમજીએ કે ફિલ્મો અને કલાકારોનું નોમિનેશન અને પસંદગી કેવી રીતે થાય છે.
એકેડેમી એવોર્ડ્સ વોટિંગ પ્રોસેસ
ઓસ્કારનું સત્તાવાર નામ 'એકેડેમી એવોર્ડ્સ' છે. તે અમેરિકાની એક સંસ્થા 'એકેડેમી ઓફ મોશન પિક્ચર આર્ટ્સ એન્ડ સાયન્સિસ' (AMPAS) દ્વારા આપવામાં આવે છે. વર્ષ 1929 માં શરૂ થયેલો આ એવોર્ડ શો દર વર્ષે હોલીવુડમાં ભવ્ય રીતે યોજાય છે. દર વર્ષે ઓસ્કાર દ્વારા વિશ્વભરની શ્રેષ્ઠ ફિલ્મો અને પ્રતિભાઓને વૈશ્વિક ઓળખ મળે છે.
ઓસ્કારના સભ્યો કોણ હોય છે?
ઓસ્કાર માટે વિજેતાઓની પસંદગી કરનારા લોકો એકેડેમીના સભ્યો હોય છે. આ સભ્યો ફિલ્મ ઉદ્યોગના અનુભવી અને સન્માનિત વ્યક્તિઓ હોય છે, જેમાં દિગ્દર્શકો, અભિનેતાઓ, લેખકો, સિનેમેટોગ્રાફર્સ, સંગીતકારો અને એડિટર્સ વગેરેનો સમાવેશ થાય છે. હાલમાં એકેડેમીમાં આશરે 10,000 થી વધુ સભ્યો છે. મહત્વની વાત એ છે કે કોઈ વ્યક્તિ પોતે જ સભ્ય બની શકતી નથી. કોઈ વર્તમાન સભ્યએ અન્ય વ્યક્તિનું નામ સ્પોન્સર કરવું પડે છે અને ત્યારબાદ બોર્ડ નિર્ણય લે છે. આ એક લાંબી અને ગંભીર પ્રક્રિયા છે.
નામાંકન (નોમિનેશન) કેવી રીતે થાય છે?
ઓસ્કારનું નોમિનેશન સંપૂર્ણપણે નિષ્પક્ષ હોય છે. દરેક શાખાના સભ્યો ફક્ત પોતાની કેટેગરીમાં જ વોટ આપે છે. ઉદાહરણ તરીકે અભિનેતાઓ જ બેસ્ટ એક્ટર અને એક્ટ્રેસ માટે વોટ કરે છે. જોકે, 'બેસ્ટ પિક્ચર' (શ્રેષ્ઠ ફિલ્મ) માટે તમામ સભ્યો વોટ કરી શકે છે. નોમિનેશન માટે રેન્કિંગ વોટિંગ પદ્ધતિનો ઉપયોગ થાય છે, જેમાં સભ્યો પોતાની પસંદગી મુજબ ફિલ્મોને નંબર આપે છે. જે ફિલ્મોને સૌથી વધુ પસંદ કરવામાં આવે, તે ટોચની 5-10 ફિલ્મો નોમિનેટ થાય છે.
વિજેતા કેવી રીતે પસંદ કરવામાં આવે છે?
નોમિનેશન પ્રક્રિયા પૂર્ણ થયા બાદ ફાઈનલ વોટિંગ થાય છે. આ તબક્કે, એકેડેમીના તમામ સભ્યો લગભગ તમામ કેટેગરીમાં વોટ આપી શકે છે. મોટાભાગની કેટેગરીમાં જેને સૌથી વધુ વોટ મળે તે વિજેતા બને છે. પરંતુ 'બેસ્ટ પિક્ચર' માટે ખાસ પ્રેફરેન્શિયલ બેલેટ (Preferential Ballot) પદ્ધતિ અપનાવવામાં આવે છે. સભ્યો ફિલ્મોને 1 થી 10 ના ક્રમમાં રેન્ક આપે છે. જો કોઈ ફિલ્મને 50% થી વધુ 'ફર્સ્ટ ચોઈસ' વોટ ન મળે, તો સૌથી ઓછા વોટ મેળવનાર ફિલ્મ નીકળી જાય છે અને તેના વોટ બીજી પસંદગીની ફિલ્મોમાં ટ્રાન્સફર થાય છે. આ પ્રક્રિયા ત્યાં સુધી ચાલે છે જ્યાં સુધી કોઈ એક ફિલ્મને સ્પષ્ટ બહુમતી ન મળી જાય.
વોટિંગની ગુપ્તતા અને કડક નિયમો
ઓસ્કારની વોટિંગ પ્રક્રિયા અત્યંત સુરક્ષિત અને ગુપ્ત હોય છે. તમામ વોટિંગ ઓનલાઈન માધ્યમથી થાય છે અને PricewaterhouseCoopers (PwC) નામની પ્રતિષ્ઠિત કંપની આ મતોની ગણતરી કરે છે. વિજેતાઓના નામ સીલબંધ પરબિડીયામાં રાખવામાં આવે છે, જે સીધા સ્ટેજ પર પ્રેઝન્ટર દ્વારા જ ખોલવામાં આવે છે. આ પહેલા કોઈને પણ વિજેતા વિશે જાણ હોતી નથી.
ઓસ્કાર એવોર્ડ્સ 2026 ના વિજેતાઓ
વર્ષ 2026 નો ઓસ્કાર સમારોહ સંપન્ન થઈ ચૂક્યો છે અને વિજેતાઓના નામ જાહેર થઈ ગયા છે. આ વર્ષે નીચે મુજબની ફિલ્મો અને કલાકારોએ મેદાન માર્યું. સર્વશ્રેષ્ઠ ફિલ્મ: ‘One Battle After Another’ (કુલ 6 કેટેગરીમાં એવોર્ડ જીત્યા). બેસ્ટ એક્ટર: માઈકલ બી. જોર્ડન (ફિલ્મ: Sinners). બેસ્ટ એક્ટ્રેસ: જેસી બકલી (ફિલ્મ: Hamnet).
