કોલોન કેન્સર એ એક ગંભીર પ્રકારનું કેન્સર છે જે શરીરમાં ધીમે ધીમે વિકસે છે પરંતુ જો તેને વહેલા ઓળખી કાઢવામાં આવે અને તેની સારવાર કરવામાં આવે તો તે સાધ્ય છે. આ કેન્સર સામાન્ય રીતે મોટા આંતરડાની અંદરની સપાટી પર નાના પોલિપ્સમાં શરૂ થાય છે, જે સમય જતાં કેન્સરમાં ફેરવાઈ શકે છે. આ રોગ પુરુષો અને સ્ત્રીઓ બંનેને થઈ શકે છે. ૫૦ વર્ષથી વધુ ઉંમરના લોકોને આ કેન્સરનું જોખમ વધારે હોય છે. ચાલો જાણીએ મોટા આંતરડાના કેન્સર અને તેના 5 મુખ્ય લક્ષણો સાથે સંબંધિત મહત્વપૂર્ણ બાબતો.
કોલોન કેન્સર કેટલું ખતરનાક છે?
ગુડગાંવની મેદાંતા હોસ્પિટલના કેન્સર સાયન્સ સેન્ટરના અધ્યક્ષ ડૉ. તેજિન્દર કટારિયાના જણાવ્યા અનુસાર, જો કોલોન કેન્સર પ્રારંભિક તબક્કામાં જ શોધી કાઢવામાં આવે તો તેની સારવાર ઘણી હદ સુધી સફળ થઈ શકે છે. પરંતુ જો તે શરીરના અન્ય ભાગોમાં ફેલાય તો તેની સારવાર કરવી મુશ્કેલ બની જાય છે. સારવાર શરૂ કરવામાં વિલંબ દર્દી માટે જીવલેણ સાબિત થઈ શકે છે. એટલા માટે તેને ખતરનાક માનવામાં આવે છે.
ભારતમાં પણ તેના કેસ ધીમે ધીમે વધી રહ્યા છે. આ કેન્સર વિશે લોકોમાં જાગૃતિના અભાવે દર્દીઓની સંખ્યા વધી રહી છે. કોલોરેક્ટલ કેન્સરની ગંભીરતા તેના પર આધાર રાખે છે કે તે કેટલી વહેલી તકે શોધી કાઢવામાં આવે છે અને સારવાર શરૂ કરવામાં આવે છે. જો તેની સારવાર મોડી શરૂ થાય તો તે ધીમે ધીમે શરીરના અન્ય ભાગો જેમ કે લીવર, ફેફસાં અને લસિકા ગાંઠોમાં ફેલાઈ શકે છે.
કોલોન કેન્સરના 5 શરૂઆતના સંકેતો
૧. વારંવાર ઝાડા થવું
જો તમને તમારી પાચન પ્રક્રિયામાં અચાનક કોઈ ફેરફાર દેખાય છે જેમ કે સતત ઝાડા, કબજિયાત અથવા મળ પસાર કરવામાં મુશ્કેલી અને આ સમસ્યા થોડા અઠવાડિયા સુધી ચાલુ રહે છે, તો તે એક ચેતવણીનો સંકેત છે. જો મળનો રંગ ઘેરો કે કાળો દેખાય છે, તો આ પણ સામાન્ય નથી.
2. મળમાં લોહી આવવું
જો મળમાં તાજું કે સૂકું લોહી દેખાય તો આ નિશાનીને અવગણશો નહીં. આ મોટા આંતરડામાં કેન્સર સહિતની ગંભીર સમસ્યાનો સંકેત હોઈ શકે છે. જોકે, ઘણી વખત લોકો તેને પાઈલ્સ સમજીને અવગણે છે, જેના કારણે સારવારમાં વિલંબ થાય છે. તેથી, આ નિશાનીને અવગણવી યોગ્ય નથી.
૩. પેટમાં સતત દુ:ખાવો અથવા ગેસ
જો તમને વારંવાર પેટમાં દુખાવો, ખેંચાણ, ભારેપણું, પેટનું ફૂલવું અથવા ગેસનો અનુભવ થાય છે અને લક્ષણો લાંબા સમય સુધી ચાલુ રહે છે, તો તે ચિંતાનો વિષય બની શકે છે. મોટા આંતરડામાં બળતરા થાય ત્યારે આવા લક્ષણો દેખાય છે.
૪. નબળાઈ અને થાક
કોલોન કેન્સરને કારણે, શરીરમાં ધીમે ધીમે લોહી ઓછું થવા લાગે છે, અને દર્દી નબળાઈ અને થાક અનુભવવા લાગે છે. જો કોઈ ભારે કામ કર્યા વિના વારંવાર થાક લાગતો હોય, તો તે મોટા આંતરડાના કેન્સરની નિશાની હોઈ શકે છે.
૫. વજન ઘટાડવું
જો કસરત કર્યા વિના તમારું વજન ઝડપથી ઘટી રહ્યું છે અને તમે નિયમિતપણે ખાતા-પીતા રહો છો, તો આ કોઈ ગંભીર બીમારીનો સંકેત હોઈ શકે છે, જેમાં કોલોન કેન્સર પણ શામેલ છે. કેન્સરના કોષો શરીરની ઉર્જા ઝડપથી ખતમ કરવાનું શરૂ કરે છે, જેના કારણે વજન ઘટે છે.
બચાવ અને તપાસ
શાલીમાર બાગ સ્થિત મેક્સ હોસ્પિટલના મેડિકલ ઓન્કોલોજી, કેન્સર કેરના ડિરેક્ટર ડૉ. કુમારદીપ દત્તા ચૌધરી કહે છે કે કોલોન કેન્સરને રોકવા માટે નિયમિત તપાસ કરવી મહત્વપૂર્ણ છે, ખાસ કરીને જો તમારી ઉંમર 50 વર્ષથી વધુ હોય અથવા તમારા પરિવારમાં કોઈને આ રોગ થયો હોય. આ ઉપરાંત, ફાઇબરયુક્ત ખોરાક લેવા, નિયમિત કસરત કરવા, ધૂમ્રપાન અને દારૂથી દૂર રહેવાની સાથે નિયમિત તબીબી તપાસ જેવી સ્વસ્થ જીવનશૈલી અપનાવવાથી આ રોગથી બચી શકાય છે.





















