ચિયા સીડ્સ (Chia Seeds) આજે એક પોપ્યુલર સુપરફૂડ બની ગયા છે. ફાઈબર અને ઓમેગા-3 ફેટી એસિડથી ભરપૂર આ નાના બીજ સ્વાસ્થ્ય માટે ખૂબ જ ફાયદાકારક છે, પરંતુ તેનો મહત્તમ લાભ લેવા માટે તેને યોગ્ય સમયે અને યોગ્ય રીતે ખાવા ખૂબ જરૂરી છે.
ચિયા સીડ્સ ખાવાનો શ્રેષ્ઠ સમય કયો?
ચિયા સીડ્સ ખાવા માટે નીચે મુજબના સમય સૌથી વધુ અસરકારક સાબિત થઈ શકે છે:
૧. સવારે ખાલી પેટે (Early Morning on Empty Stomach): સવારે ખાલી પેટે ચિયા સીડ્સનું પાણી પીવું પાચનતંત્ર માટે ઉત્તમ માનવામાં આવે છે. તે મેટાબોલિઝમ (Metabolism) વધારે છે અને તેનાથી પેટ સાફ રહે છે.
૨. જમવાના 30 મિનિટ પહેલા (30 Minutes Before Meals): જો તમે વજન ઘટાડવા માંગતા હોવ, તો બપોરે અથવા રાત્રે જમવાના 30 મિનિટ પહેલા ચિયા સીડ્સનું સેવન કરો. આ બીજ પાણી શોષીને જેલ જેવું બની જાય છે, જેનાથી પેટ ભરેલું લાગે છે અને તમે વધુ કેલરી લેવાથી બચી શકો છો.
૩. રાત્રે સૂતા પહેલા (At Night Before Bed): ચિયા સીડ્સમાં 'Tryptophan' નામનું એમિનો એસિડ હોય છે, જે સારી ઊંઘ લાવવામાં અને સ્ટ્રેસ ઘટાડવામાં મદદ કરે છે.
પાચન અને ગટ હેલ્થ (Gut Health) માટેના ફાયદા:
ફાઈબરનો ખજાનો: માત્ર 2 ચમચી (લગભગ 28 grams) ચિયા સીડ્સમાં 10 થી 11 grams જેટલું ફાઈબર હોય છે, જે દિવસની જરૂરિયાતના લગભગ 40% છે.
કબજિયાતથી છુટકારો: તેનું જેલ જેવું સ્વરૂપ આંતરડામાં ખોરાકની ગતિ સરળ બનાવે છે, જેથી કબજિયાત (Constipation) જેવી સમસ્યા થતી નથી.
ગુડ બેક્ટેરિયા: તે પ્રીબાયોટિક તરીકે કામ કરે છે, જે પેટના સારા બેક્ટેરિયાને પોષણ આપે છે.
ધ્યાન રાખવા જેવી મહત્વની બાબતો:
ક્યારેય કોરા (Dry) ન ખાવા: ચિયા સીડ્સ ક્યારેય સીધા સૂકા ન ફાકવા જોઈએ. તે પોતાના વજન કરતા 10 થી 12 ગણું પાણી શોષી શકે છે. જો તમે તેને કોરા ખાઓ અને ઉપરથી પાણી પીવો, તો તે અન્નનળી (Esophagus) માં ફૂલી શકે છે અને ગૂંગળામણ (Choking hazard) ઊભી કરી શકે છે.
પલાળવા જરૂરી: તેને ખાતા પહેલા ઓછામાં ઓછી 15 થી 30 મિનિટ પાણી અથવા દૂધમાં પલાળી રાખવા હિતાવહ છે.
પાણીનું સેવન વધારવું: ચિયા સીડ્સ હાઈ ફાઈબર ડાયેટ છે, તેથી જો તમે પૂરતું પાણી નહીં પીવો તો પેટમાં ગેસ અથવા બ્લોટિંગ (Bloating) થઈ શકે છે.
દવાની અસર: જો તમે Diabetes અથવા High Blood Pressure ની દવા લેતા હોવ, તો ડૉક્ટરની સલાહ લેવી જરૂરી છે કારણ કે ચિયા સીડ્સ બ્લડ શુગર અને બ્લડ પ્રેશરને કુદરતી રીતે ઘટાડે છે.
શરૂઆતમાં દરરોજ માત્ર 1 ચમચી થી શરૂઆત કરવી અને ધીમે ધીમે તેની માત્રા વધારવી. દિવસમાં 2 ચમચી થી વધુ ચિયા સીડ્સ ન ખાવા જોઈએ.
