ભારતીય નૌસેનાની દરિયાઈ તાકાતમાં ટૂંક સમયમાં એક મોટો વધારો થવા જઈ રહ્યો છે. સમુદ્રના ઊંડાણમાં છુપાયેલી દુશ્મન દેશની સબમરીનને શોધીને તેને નેસ્તનાબૂદ કરવાની ક્ષમતા ધરાવતું યુદ્ધ જહાજ 'INS અંજદીપ' ટૂંક સમયમાં નૌસેનાના બેડામાં સામેલ થવા માટે સજ્જ છે. આ યુદ્ધ જહાજની સૌથી મોટી વિશેષતા એ છે કે તે સંપૂર્ણપણે 'મેક ઇન ઇન્ડિયા' અભિયાન હેઠળ તૈયાર કરવામાં આવ્યું છે અને તેના નિર્માણમાં 100% સ્વદેશી સ્ટીલનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે.
આ પ્રોજેક્ટ ભારતની સંરક્ષણ ક્ષેત્રે વધતી જતી આત્મનિર્ભરતાનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે. ગાર્ડન રીચ શિપબિલ્ડર્સ એન્ડ એન્જિનિયર્સ લિમિટેડ (GRSE) દ્વારા નિર્મિત આ એન્ટી-સબમરીન વોરફેર શેલો વોટર ક્રાફ્ટ (ASW SWC) ભારતની દરિયાઈ સીમાઓની સુરક્ષાને અભેદ્ય બનાવશે. અગાઉ આ શ્રેણીના આઈએનએસ અરનાલા અને આઈએનએસ એન્ડ્રોથ સફળતાપૂર્વક નૌસેનામાં સામેલ થઈ ચૂક્યા છે, ત્યારે અંજદીપ આ શ્રેણીનું ત્રીજું શક્તિશાળી જહાજ બનશે.
SAIL દ્વારા પૂરા પાડવામાં આવેલા ખાસ ગ્રેડના સ્ટીલથી નિર્માણ
દેશની મહારત્ન કંપની સ્ટીલ ઓથોરિટી ઓફ ઈન્ડિયા લિમિટેડ (SAIL) એ INS અંજદીપના નિર્માણ માટે જરૂરી તમામ સ્પેશિયલ ગ્રેડ સ્ટીલનો પુરવઠો પૂરો પાડ્યો છે. સંરક્ષણ જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં રાખીને બનાવવામાં આવેલું આ ખાસ સ્ટીલ સેલના બોકારો, ભિલાઈ અને રાઉરકેલા સ્થિત પ્લાન્ટ્સમાં તૈયાર કરવામાં આવ્યું છે. કુલ આઠ ASW-SWC જહાજોના નિર્માણ માટે સેલ દ્વારા અંદાજે 3,500 ટન વિશિષ્ટ સ્ટીલની સપ્લાય કરવામાં આવી છે, જે ભારતની ડોમેસ્ટિક સપ્લાય ચેઈનની મજબૂતી દર્શાવે છે.
જૂના જહાજોનું સ્થાન લેશે આ આધુનિક યોદ્ધા
ભારતીય નૌસેનાના જૂના થઈ રહેલા 'અભય શ્રેણી'ના જહાજોના સ્થાને આ નવા ASW-SWC કોર્વેટનો સમાવેશ કરવામાં આવી રહ્યો છે. આ જહાજો ખાસ કરીને દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં સબમરીન વિરોધી કામગીરી કરવા, દરિયાઈ સુરક્ષા જાળવવા અને દુશ્મનની ગતિવિધિઓ પર નજર રાખવા માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યા છે. તેની આધુનિક સોનાર સિસ્ટમ અને હથિયારો તેને સમુદ્રની સપાટી નીચે રહેલા જોખમો સામે અત્યંત ઘાતક બનાવે છે.
'આત્મનિર્ભર ભારત'ની દિશામાં મજબૂત કદમ
INS અંજદીપની સફળતા એ સંરક્ષણ ઉત્પાદનમાં ભારતની આત્મનિર્ભરતાને વેગ આપતી સિદ્ધિ છે. આ પ્રોજેક્ટથી વિદેશી આયાત પરની નિર્ભરતામાં મોટો ઘટાડો થશે. નોંધનીય છે કે, સેલ (SAIL) અગાઉ પણ આઈએનએસ વિક્રાંત, આઈએનએસ સુરત અને આઈએનએસ નીલગિરી જેવી મહત્વપૂર્ણ પ્રોજેક્ટ્સ માટે સ્ટીલ પૂરું પાડીને દેશની સુરક્ષામાં પાયાનું યોગદાન આપી ચૂક્યું છે. સંરક્ષણ નિષ્ણાતોના મતે, INS અંજદીપના આગમનથી હિંદ મહાસાગર ક્ષેત્રમાં ભારતનું વર્ચસ્વ વધુ મજબૂત બનશે અને દુશ્મન દેશોની કોઈપણ ગુપ્ત ચાલને રોકવામાં મદદ મળશે.
