Raksha Bandhan 2026: હિંદુ ધર્મમાં રક્ષાબંધન ભાઈ-બહેનના અતૂટ પ્રેમ, વિશ્વાસ અને સ્નેહનું પવિત્ર પર્વ માનવામાં આવે છે. દર વર્ષે શ્રાવણ માસની પૂર્ણિમાના દિવસે ઉજવાતા આ તહેવારમાં બહેન પોતાના ભાઈના કાંડા પર રાખડી બાંધી તેની સુખ, સમૃદ્ધિ અને લાંબા આયુષ્ય માટે પ્રાર્થના કરે છે, જ્યારે ભાઈ જીવનભર બહેનની રક્ષા કરવાનો સંકલ્પ લે છે. રક્ષાબંધન 2026ની તારીખને લઈને ઘણા લોકોમાં મૂંઝવણ છે કે આ પર્વ 27 ઓગસ્ટે ઉજવાશે કે 28 ઓગસ્ટે? ચાલો જાણીએ સાચી તારીખ, શુભ મુહૂર્ત, ભદ્રાનો સમય અને રાખડી બાંધવાની યોગ્ય વિધિ.
રક્ષાબંધન 2026 ક્યારે છે?
દ્રિક પંચાંગ અનુસાર, શ્રાવણ શુક્લ પૂર્ણિમા તિથિનો પ્રારંભ 27 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ સવારે 9:08 વાગ્યે થશે અને તેનો અંત 28 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ સવારે 9:48 વાગ્યે થશે.
ઉદયતિથિના નિયમ મુજબ રક્ષાબંધનનો પર્વ શુક્રવાર, 28 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ ઉજવવામાં આવશે.
રાખડી બાંધવાનો શુભ મુહૂર્ત
28 ઓગસ્ટે રાખડી બાંધવા માટેનો મુખ્ય શુભ સમય નીચે મુજબ રહેશે:
શુભ મુહૂર્ત: સવારે 5:57 થી 9:48 વાગ્યા સુધી
ચોઘડિયા મુજબ પણ આ દિવસે શુભ સમય ઉપલબ્ધ રહેશે.
લાભ-ઉન્નતિ મુહૂર્ત: સવારે 7:33 થી 9:10 વાગ્યા સુધી
અમૃત-સર્વોત્તમ મુહૂર્ત: સવારે 9:10 થી 10:46 વાગ્યા સુધી
તે પહેલાં ચર મુહૂર્ત સવારે 5:57 થી 7:33 વાગ્યા સુધી રહેશે, જેને પણ શુભ માનવામાં આવે છે.
શું આ વર્ષે ભદ્રાનો સાયો રહેશે?
જ્યોતિષીય ગણતરી મુજબ રક્ષાબંધન 2026ના દિવસે ભદ્રાનો સાયો નહીં રહે.
ભદ્રાનો સમય સૂર્યોદય પહેલાં જ પૂર્ણ થઈ જશે, તેથી બહેનો નિરાંતે શુભ મુહૂર્તમાં રાખડી બાંધી શકશે.
રક્ષાબંધનની પૂજા વિધિ
રક્ષાબંધનના દિવસે વહેલી સવારે સ્નાન કરીને સ્વચ્છ વસ્ત્રો ધારણ કરો. ત્યારબાદ પૂજાની થાળીમાં રોળી, અક્ષત, રાખડી, દીવો, મીઠાઈ અને નાળિયેર રાખો. સૌપ્રથમ ભગવાન શ્રીગણેશ અથવા પોતાના કુલદેવતાને રાખડી અર્પણ કરો. ત્યારબાદ ભાઈને પૂર્વ અથવા ઉત્તર દિશા તરફ મુખ રાખીને બેસાડો.
બહેન ભાઈના કપાળ પર તિલક લગાવે, અક્ષત ચઢાવે અને જમણા હાથના કાંડા પર રાખડી બાંધે. ત્યારબાદ આરતી ઉતારી મીઠાઈ ખવડાવે. ભાઈ બહેનનો આશીર્વાદ લઈને પોતાની શક્તિ મુજબ ભેટ અર્પણ કરે.
રાખડી બાંધતી વખતે બોલવાનો પૌરાણિક મંત્ર
શાસ્ત્રો અનુસાર રાખડી બાંધતી વખતે આ મંત્રનું ઉચ્ચારણ શુભ માનવામાં આવે છે:
"યેન બદ્ધો બલી રાજા દાનવેન્દ્રો મહાબલઃ।
તેન ત્વામભિ બધ્નામિ રક્ષે મા ચલ મા ચલ॥"
અર્થ: જે રક્ષાસૂત્રથી મહાબલી રાજા બલીને બાંધવામાં આવ્યા હતા, તે જ રક્ષાસૂત્રથી હું તમને બાંધું છું. હે રક્ષાસૂત્ર! તમે અડગ રહો અને હંમેશા રક્ષા કરો.
રક્ષાબંધનનું ધાર્મિક મહત્વ
રક્ષાબંધન માત્ર એક તહેવાર નથી, પરંતુ ભાઈ-બહેનના પ્રેમ, વિશ્વાસ અને જવાબદારીનું પ્રતિક છે. આ દિવસે બંધાતું રક્ષાસૂત્ર સંબંધોને વધુ મજબૂત બનાવે છે અને પરિવારમાં પ્રેમ તથા એકતાનો સંદેશ આપે છે.
