IMD Weather Update: દેશના અનેક વિસ્તારોમાં ચોમાસું હવે સક્રિય બની ગયું છે અને દક્ષિણથી પૂર્વોત્તર ભારત સુધી ભારે વરસાદ વરસી રહ્યો છે. બીજી તરફ ઉત્તર ભારત હજુ પણ પ્રચંડ ગરમી અને ભેજથી ત્રસ્ત છે. હવામાન વિભાગના તાજા અનુમાન મુજબ આગામી દિવસોમાં ચોમાસું વધુ વિસ્તારોમાં આગળ વધશે અને 11 જૂનથી ઉત્તર ભારતમાં વરસાદી પ્રવૃત્તિઓ શરૂ થવાની શક્યતા છે.
ચોમાસાની શરૂઆત બાદ થોડા દિવસો માટે તેની ગતિ ધીમી પડી હતી, પરંતુ હવે દક્ષિણપશ્ચિમ ચોમાસું ફરી સક્રિય બન્યું છે અને દેશના મોટા ભાગમાં આગળ વધી રહ્યું છે. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) મુજબ ચોમાસું અત્યાર સુધીમાં 16 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં પહોંચી ચૂક્યું છે. કેરળમાં 4 જૂને સત્તાવાર રીતે પ્રવેશ કર્યા બાદ તે દક્ષિણ, પશ્ચિમ અને પૂર્વોત્તર ભારતના વિસ્તારોમાં ઝડપથી ફેલાયું છે.
હાલની સ્થિતિ મુજબ કેરળ, તમિલનાડુ, કર્ણાટક, ગોવા, મહારાષ્ટ્ર, તેલંગાણા, આંધ્રપ્રદેશ અને પૂર્વોત્તરના તમામ સાત રાજ્યોમાં ચોમાસું પહોંચી ગયું છે. આગામી ત્રણથી ચાર દિવસમાં પશ્ચિમ બંગાળ, સિક્કિમ, ઓડિશા, છત્તીસગઢ અને બંગાળની ખાડીના ઉત્તર-પશ્ચિમ વિસ્તારોમાં પણ તેની વધુ પ્રગતિ થવાની સંભાવના વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
દક્ષિણ અને પૂર્વોત્તર ભારતમાં ભારે વરસાદ
ચોમાસાની સક્રિયતાના કારણે દક્ષિણ ભારતના અનેક વિસ્તારોમાં સારો વરસાદ નોંધાઈ રહ્યો છે. ખાસ કરીને કેરળ, તમિલનાડુ અને દરિયાકાંઠાના આંધ્રપ્રદેશમાં છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી સતત વરસાદી માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે. હવામાન વિભાગના આંકડા મુજબ છેલ્લા 24 કલાક દરમિયાન ઉપ-હિમાલયી પશ્ચિમ બંગાળ અને સિક્કિમ તેમજ આસામ અને મેઘાલયના કેટલાક વિસ્તારોમાં 12 થી 20 સેન્ટીમીટર સુધી વરસાદ નોંધાયો છે.
આ ઉપરાંત કોંકણ-ગોવા, મધ્ય મહારાષ્ટ્ર, અરુણાચલ પ્રદેશ, નાગાલેન્ડ, મણિપુર, મિઝોરમ, ત્રિપુરા, તમિલનાડુ, પુડુચેરી, કેરળ, કર્ણાટક, દરિયાકાંઠાના આંધ્રપ્રદેશ, રાયલસીમા અને તેલંગાણાના વિવિધ વિસ્તારોમાં 7 થી 11 સેન્ટીમીટર સુધી વરસાદ નોંધાયો છે. સતત વરસી રહેલા વરસાદને કારણે કૃષિ ક્ષેત્ર માટે સકારાત્મક સંકેતો મળી રહ્યા છે અને જળાશયોમાં પણ પાણીની આવક શરૂ થઈ છે.
ઉત્તર ભારતમાં ગરમીનો પ્રકોપ યથાવત
જ્યારે દેશના અનેક વિસ્તારોમાં વરસાદી માહોલ છે ત્યારે ઉત્તર ભારત હજુ પણ તીવ્ર ગરમીની લપેટમાં છે. રાજસ્થાન, હરિયાણા, ઉત્તર પ્રદેશ અને દિલ્હીના અનેક વિસ્તારોમાં દિવસ દરમિયાન અસહ્ય ગરમી અનુભવાઈ રહી છે. રાજસ્થાનનું શ્રીગંગાનગર સોમવારે દેશનું સૌથી ગરમ સ્થળ બન્યું હતું જ્યાં મહત્તમ તાપમાન 45.6 ડિગ્રી સેલ્સિયસ નોંધાયું હતું.
હરિયાણાના રોહતકમાં 45.2 ડિગ્રી સેલ્સિયસ તાપમાન નોંધાયું હતું, જ્યારે ઉત્તર પ્રદેશના ફતેહગઢમાં 44.8 ડિગ્રી અને વારાણસીમાં 43.6 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી પારો પહોંચ્યો હતો. રાષ્ટ્રીય રાજધાની દિલ્હી પણ ગરમીથી બાકાત રહી નથી અને અહીં મહત્તમ તાપમાન 42.2 ડિગ્રી સેલ્સિયસ નોંધાયું હતું.
પંજાબના પટિયાલામાં 42.6 ડિગ્રી સેલ્સિયસ અને ઝારખંડના ડાલ્ટનગંજમાં 43.1 ડિગ્રી સેલ્સિયસ તાપમાન નોંધાતા લોકો ગરમી અને ભેજના ડબલ મારનો સામનો કરી રહ્યા છે. હવામાન નિષ્ણાતોના મતે વરસાદ પહેલાં ભેજનું પ્રમાણ વધતાં ગરમી વધુ અસહ્ય અનુભવાય છે.
11 જૂનથી બદલાઈ શકે છે ઉત્તર ભારતનું હવામાન
IMDના અનુમાન મુજબ 11 જૂનથી પશ્ચિમી વિક્ષેપ સક્રિય થઈ શકે છે. તેના પ્રભાવ હેઠળ પશ્ચિમ હિમાલય ક્ષેત્રમાં વરસાદી પ્રવૃત્તિઓ વધવાની શક્યતા છે. આ સિસ્ટમના કારણે દિલ્હી-એનસીઆર સહિત ઉત્તર-પશ્ચિમ ભારતના અનેક વિસ્તારોમાં હળવાથી મધ્યમ વરસાદ પડી શકે છે.
બિહાર અને પૂર્વ ભારતના કેટલાક ભાગોમાં પણ વરસાદની સંભાવના વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. જો અનુમાન મુજબ વરસાદી સિસ્ટમ સક્રિય થાય તો છેલ્લા કેટલાક અઠવાડિયાથી ચાલી રહેલી ગરમીથી લોકોને મોટી રાહત મળી શકે છે. ખાસ કરીને દિલ્હી, હરિયાણા, પંજાબ અને ઉત્તર પ્રદેશના વિસ્તારોમાં તાપમાનમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો જોવા મળી શકે છે.
ગુજરાત હવામાન અપડેટ: આગામી 4 દિવસમાં વરસાદની ગતિવિધિ વધશે
ગુજરાતમાં ચોમાસા પૂર્વેની વરસાદી પ્રવૃત્તિ ધીમે ધીમે વધવાની સંભાવના છે. દક્ષિણ ગુજરાતના જિલ્લાઓમાં હળવાથી મધ્યમ વરસાદની શક્યતા છે, જ્યારે 11 જૂન બાદ રાજ્યના વધુ વિસ્તારોમાં વરસાદી માહોલ વિસ્તરી શકે છે.
દક્ષિણ ગુજરાતમાં ક્યાં વરસાદ પડી શકે?
ડાંગ
તાપી
નવસારી
વલસાડ
સુરત
આ વિસ્તારોમાં છૂટાછવાયા વરસાદ અને ગાજવીજ સાથે ઝાપટાં પડવાની શક્યતા છે.
ખેડૂતો અને અર્થતંત્ર માટે કેમ મહત્વનું છે ચોમાસું?
ભારતનું કૃષિ અર્થતંત્ર મોટા પ્રમાણમાં ચોમાસા પર આધારિત છે. દેશના લાખો ખેડૂતો માટે સમયસર અને સામાન્ય વરસાદ અત્યંત મહત્વનો હોય છે. ચોમાસાની સારી શરૂઆતને કારણે ખરીફ પાકોની વાવણી માટે અનુકૂળ પરિસ્થિતિઓ ઊભી થઈ રહી છે.
ચોખા, કપાસ, મકાઈ, સોયાબીન અને અન્ય ખરીફ પાકોના ઉત્પાદન પર ચોમાસાની સીધી અસર પડે છે. સમયસર વરસાદ જળસંગ્રહ, ભૂગર્ભજળના સ્તર અને વીજ ઉત્પાદન માટે પણ લાભદાયી સાબિત થાય છે. તેથી હવામાન વિભાગ દ્વારા જાહેર કરવામાં આવતા ચોમાસાના દરેક અપડેટ પર ખેડૂતો, વેપારીઓ અને નીતિ નિર્માતાઓની ખાસ નજર રહેતી હોય છે.
હાલ શું ધ્યાનમાં રાખવું?
હવામાન વિભાગે ભારે વરસાદવાળા વિસ્તારોમાં રહેતા લોકોને સાવચેતી રાખવાની સલાહ આપી છે. બીજી તરફ ઉત્તર ભારતમાં ગરમીની અસર યથાવત હોવાથી લોકો માટે પૂરતું પાણી પીવું, બપોરના સમયમાં બહાર જવાનું ટાળવું અને આરોગ્ય સંબંધિત સાવચેતીઓનું પાલન કરવું જરૂરી છે.
આગામી એક અઠવાડિયું દેશના હવામાન માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યું છે, કારણ કે ચોમાસાની આગળની ગતિ અને ઉત્તર ભારતમાં વરસાદની શરૂઆત બંને પર સમગ્ર દેશની નજર ટકેલી છે.
