દેશભરમાં દક્ષિણ-પશ્ચિમ ચોમાસું ફરી એક વખત ઝડપથી પોતાની ચાલ બદલી રહ્યું છે. ગુજરાતના અનેક વિસ્તારોમાં ભારે વરસાદ, જળબંબાકાર અને વાહનવ્યવહારની મુશ્કેલીઓ વચ્ચે હવામાન વિભાગે 25 જુલાઈએ પણ કેટલાક સ્થળોએ અત્યંત ભારે વરસાદની શક્યતા વ્યક્ત કરી છે. બીજી તરફ, આગામી બે-ત્રણ દિવસમાં ચોમાસાની ટ્રફ લાઇન ઉત્તર તરફ ખસતાં દિલ્હી-NCR, હરિયાણા, પંજાબ, પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશ અને પૂર્વ રાજસ્થાનમાં વરસાદની ગતિવિધિઓ વધુ સક્રિય બની શકે છે.
ભારતીય હવામાન વિભાગના 24 જુલાઈ, 2026ના બુલેટિન અનુસાર ગુજરાતમાં 24 અને 25 જુલાઈ દરમિયાન છૂટાછવાયા સ્થળોએ અસાધારણ ભારે વરસાદની સંભાવના દર્શાવવામાં આવી હતી. ગુજરાત પ્રદેશ તેમજ સૌરાષ્ટ્ર-કચ્છના કેટલાક ભાગોમાં ત્યારબાદ પણ ભારેથી અતિભારે વરસાદના તબક્કા ચાલુ રહી શકે છે.
ગુજરાતમાં વરસાદનો રાઉન્ડ હજુ પૂર્ણ નથી
ગુજરાતના મોટાભાગના વિસ્તારોમાં વરસાદી માહોલ યથાવત્ રહેવાની શક્યતા છે. ખાસ કરીને દક્ષિણ ગુજરાત, સૌરાષ્ટ્ર, કચ્છ અને દરિયાકાંઠાને અડીને આવેલા વિસ્તારોમાં વરસાદનું જોર સ્થાનિક સ્તરે વધારે રહી શકે છે. અરબી સમુદ્ર તરફથી આવતા ભેજયુક્ત પવનો અને પશ્ચિમ કિનારા પર સક્રિય હવામાન પ્રણાલીઓ વરસાદને ટેકો આપી રહી છે.
કચ્છના ભુજ અને નલિયાથી લઈને દ્વારકા, જામનગર, મોરબી, પોરબંદર, જૂનાગઢ, રાજકોટ અને બોટાદ સુધી હળવાથી મધ્યમ વરસાદ સાથે કેટલાક વિસ્તારોમાં ભારે ઝાપટાં પડી શકે છે. ઉત્તર અને મધ્ય ગુજરાતમાં અમદાવાદ, ગાંધીનગર, મહેસાણા, પાટણ, બનાસકાંઠા, સાબરકાંઠા, અરવલ્લી, પંચમહાલ અને વડોદરા સહિતના જિલ્લાઓમાં પણ વરસાદી વાદળોની અવરજવર ચાલુ રહેવાની સંભાવના છે.
દક્ષિણ ગુજરાતમાં સુરત, નવસારી, વલસાડ, ડાંગ અને તાપી જેવા જિલ્લાઓ વધુ સંવેદનશીલ રહી શકે છે. વલસાડ સહિતના કેટલાક વિસ્તારોમાં તાજેતરના ભારે વરસાદથી પાણી ભરાવાની ઘટનાઓ પણ સામે આવી છે. વલસાડમાં એક પાર્કિંગ વિસ્તારમાં અનેક વાહનો પાણીમાં ડૂબી ગયાનો અહેવાલ ભારે વરસાદના સ્થાનિક પ્રભાવની ગંભીરતા દર્શાવે છે.
રાજ્યમાં વરસાદની તીવ્રતા એકસમાન રહેવાની નથી. એક જ જિલ્લામાં કેટલાક તાલુકામાં ધોધમાર વરસાદ પડી શકે છે, જ્યારે નજીકના વિસ્તારમાં માત્ર હળવા ઝાપટાં નોંધાય તેવી શક્યતા રહે છે. આ પ્રકારની અસમાનતા સક્રિય ચોમાસાની પ્રણાલીઓ દરમિયાન સામાન્ય છે. તેથી માત્ર સમગ્ર જિલ્લાની આગાહી નહીં, પરંતુ તાલુકા અને શહેર સ્તરની તાત્કાલિક ચેતવણીઓ પણ જોવી જરૂરી છે.
અગાઉના હવામાન બુલેટિનમાં 25થી 27 જુલાઈ દરમિયાન ગુજરાત પ્રદેશ, સૌરાષ્ટ્ર-કચ્છ, કોંકણ-ગોવા અને મધ્ય મહારાષ્ટ્રના વિવિધ ભાગોમાં ભારે અથવા અતિભારે વરસાદના તબક્કાની સંભાવના દર્શાવવામાં આવી હતી. એટલે રાજ્યમાં વરસાદ તરત સંપૂર્ણપણે નબળો પડશે એવું માનવું યોગ્ય નહીં બને. કેટલાક વિસ્તારોમાં તીવ્રતા ઘટી શકે છે, પરંતુ દરિયાકાંઠા અને દક્ષિણ ગુજરાતમાં ભારે વરસાદના છૂટાછવાયા રાઉન્ડ ચાલુ રહી શકે છે.
રાજસ્થાનમાં પશ્ચિમથી પૂર્વ તરફ ખસી શકે છે વરસાદ
રાજસ્થાનના ઉપરના સ્તરે રહેલી હવામાન પ્રણાલી અને ચોમાસાની ટ્રફ લાઇનના પ્રભાવથી સામાન્ય રીતે ઓછો વરસાદ મેળવતા પશ્ચિમી જિલ્લાઓમાં પણ વરસાદ નોંધાઈ રહ્યો છે. બાડમેર, જેસલમેર અને જોધપુર જેવા વિસ્તારોમાં વરસાદ ખેડૂતો અને જળસંગ્રહ માટે રાહતરૂપ બની શકે છે, પરંતુ ટૂંકા સમયમાં વધારે વરસાદ પડે તો નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પાણી ભરાવાનું જોખમ પણ રહે છે.
જેસલમેર, બાડમેર, જોધપુર, નાગૌર, પાલી અને સિરોહી ઉપરાંત દક્ષિણ રાજસ્થાનના ઉદયપુર, ડુંગરપુર, ચિત્તોડગઢ, રાજસમંદ, ભીલવાડા અને ઝાલાવાડમાં વરસાદી ગતિવિધિઓ ચાલુ રહી શકે છે. પૂર્વ રાજસ્થાનમાં અગાઉના સત્તાવાર હવામાન બુલેટિનોએ ભારેથી અતિભારે વરસાદની સંભાવના દર્શાવી હતી.
28 અને 29 જુલાઈની આસપાસ ચોમાસાની ટ્રફ લાઇન ઉત્તર તરફ ખસે તો ઝુંઝુનુ, સીકર, અલવર, દૌસા, કરૌલી, ભરતપુર, સવાઈ માધોપુર અને ધોલપુર જેવા પૂર્વ અને ઉત્તર-પૂર્વ રાજસ્થાનના જિલ્લાઓમાં વરસાદ ફરી વધી શકે છે. આ ફેરફાર સાથે પશ્ચિમ રાજસ્થાનના કેટલાક ભાગોમાં વરસાદનું જોર તબક્કાવાર ઘટી શકે છે.
દિલ્હી-NCR, હરિયાણા અને પંજાબમાં નવો વરસાદી રાઉન્ડ
દિલ્હી અને આસપાસના વિસ્તારોમાં ટૂંકા ગાળે વાદળછાયું વાતાવરણ, હળવો વરસાદ અથવા છૂટાછવાયા ઝાપટાં જોવા મળી શકે છે. 25 જુલાઈ માટે દિલ્હીમાં સામાન્ય રીતે વાદળછાયું આકાશ, સપાટી પર તેજ પવન અને સાંજ અથવા રાત્રે હળવો વરસાદ થવાની આગાહી કરવામાં આવી હતી.
હાલની હવામાન પ્રણાલીઓની સ્થિતિ બદલાતાં 28 જુલાઈથી હરિયાણા અને આસપાસના વિસ્તારોમાં ચોમાસું વધુ સક્રિય થવાની શક્યતા છે. ગુરુગ્રામ સહિત હરિયાણાના અનેક વિસ્તારોમાં વ્યાપક વરસાદ સાથે છૂટાછવાયા સ્થળોએ ભારેથી અતિભારે વરસાદ પડી શકે છે.
આ જ સમયગાળામાં પૂર્વ પંજાબ, દિલ્હી-NCR અને પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશમાં પણ વરસાદની ગતિવિધિઓ વધવાની શક્યતા છે. શહેરી વિસ્તારોમાં ટૂંકા સમયમાં ભારે વરસાદ ટ્રાફિક જામ, અંડરપાસમાં પાણી ભરાવા, વીજ પુરવઠામાં વિક્ષેપ અને ફ્લાઇટ અથવા રેલ વ્યવહાર પર અસરનું કારણ બની શકે છે.
પશ્ચિમ બંગાળ, ઝારખંડ અને ઓડિશામાં ભારે વરસાદની શક્યતા
બંગાળની ખાડી તરફ સક્રિય હવામાન પ્રણાલી પૂર્વ અને મધ્ય ભારતના વરસાદને અસર કરી રહી છે. ગંગીય પશ્ચિમ બંગાળમાં કોલકાતા, હાવડા, હુગલી, બીરભૂમ, ઉત્તર અને દક્ષિણ 24 પરગણા તથા પૂર્વ અને પશ્ચિમ મેદિનીપુરના કેટલાક વિસ્તારોમાં વરસાદ વધી શકે છે.
IMDના 24 જુલાઈના બુલેટિન પ્રમાણે ગંગીય પશ્ચિમ બંગાળમાં 25 અને 27 જુલાઈએ ભારે વરસાદની શક્યતા હતી, જ્યારે કેટલાક દિવસોમાં અતિભારે વરસાદ પણ પડી શકે છે. ઝારખંડમાં 24થી 28 જુલાઈ દરમિયાન છૂટાછવાયા સ્થળોએ ભારે વરસાદ અને ઓડિશામાં 24થી 28 જુલાઈ દરમિયાન અતિભારે વરસાદની સંભાવના વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી.
ઝારખંડના રાંચી, ખૂંટી, ચાઈબાસા, જમશેદપુર, બોકારો, લાતેહાર અને લોહરદગા સહિતના વિસ્તારોમાં મધ્યમથી ભારે વરસાદ પડી શકે છે. દક્ષિણ બિહારમાં પણ વરસાદ ચાલુ રહી શકે છે, જ્યારે ઉત્તર બિહારના કેટલાક ભાગોમાં વરસાદનું પ્રમાણ સ્થાનિક હવામાન પ્રણાલીઓ પર આધારિત રહેશે.
પહાડી રાજ્યોમાં ભૂસ્ખલન અને નદી-નાળાના જળસ્તરનો ખતરો
જમ્મુ-કાશ્મીર, હિમાચલ પ્રદેશ અને ઉત્તરાખંડમાં ચોમાસાની ભેજ સાથે પશ્ચિમી વિક્ષોભ અથવા ઉપરના સ્તરનું ચક્રવાતી પરિભ્રમણ જોડાય ત્યારે વરસાદની તીવ્રતા અચાનક વધી શકે છે. પહાડી પ્રદેશોમાં ભારે વરસાદ માત્ર રસ્તાઓ પર પાણી ભરાવાની સમસ્યા પૂરતો મર્યાદિત રહેતો નથી. ઢોળાવવાળા વિસ્તારોમાં ભૂસ્ખલન, પથ્થરો પડવા, નાના પુલને નુકસાન અને નદી-નાળામાં અચાનક પૂરનું જોખમ વધી જાય છે.
હવામાન વિભાગના વિસ્તૃત પૂર્વાનુમાનમાં પશ્ચિમ હિમાલયી વિસ્તારમાં અનેક દિવસો સુધી વ્યાપક વરસાદ સાથે છૂટાછવાયા ભારેથી અતિભારે વરસાદના સંકેત આપવામાં આવ્યા છે.
મહારાષ્ટ્ર અને પશ્ચિમ કિનારે વરસાદી માહોલ
મુંબઈથી અલીબાગ, રાયગઢ, રત્નાગિરી, સિંધુદુર્ગ, મહાબળેશ્વર, ગોવા અને આગળ કરાવાર સુધી પશ્ચિમ કિનારાના વિસ્તારોમાં વરસાદ ચાલુ રહી શકે છે. કોંકણ અને ગોવામાં છૂટાછવાયા ભારે વરસાદની આગાહી કરવામાં આવી હતી, જ્યારે મધ્ય મહારાષ્ટ્રમાં પણ ભારેથી અતિભારે વરસાદના તબક્કા શક્ય છે.
વિદર્ભના કેટલાક ભાગોમાં પણ વરસાદી ગતિવિધિઓ સક્રિય રહી શકે છે. બીજી તરફ, આંતરિક કર્ણાટક, રાયલસીમા, તેલંગાણા, તમિલનાડુ અને આંધ્ર પ્રદેશમાં વરસાદનું પ્રમાણ વિસ્તાર પ્રમાણે મર્યાદિત અથવા છૂટાછવાયું રહી શકે છે. દરિયાકાંઠાના કર્ણાટકમાં અરબી સમુદ્રથી મળતા ભેજને કારણે આંતરિક વિસ્તારોની સરખામણીએ વરસાદનું પ્રમાણ વધુ રહેવાની શક્યતા છે.
