ATM Money Withdrawal Rule: મૃત વ્યક્તિના બેંક ખાતા કે એટીએમમાંથી જાણ કર્યા વગર પૈસા ઉપાડવા ભારે પડી શકે છે. જાણો નોમિની અને ઉત્તરાધિકારીઓ માટે RBI અને બેંકોના કડક કાનૂની નિયમો. સામાન્ય રીતે પરિવારોમાં માતા-પિતા કે ઘરના વડીલો પોતાના બાળકોને પોતે જ પોતાનું એટીએમ (ATM) કાર્ડ અને પિન નંબર આપી દેતા હોય છે, જેથી જરૂર પડે ત્યારે પૈસા ઉપાડી શકાય. જીવતેજીવ તો આ પ્રક્રિયા ખૂબ જ સામાન્ય લાગે છે, પરંતુ શું તમે જાણો છો કે કોઈ સ્વજનના અવસાન પછી તેમના એટીએમ કાર્ડ કે યુપીઆઈ (UPI)થી પૈસા ઉપાડવા તમને જેલના સળિયા ગણાવી શકે છે? ભલે તમે તે ખાતાના નોમિની (Nominee) કે કાનૂની ઉત્તરાધિકારી જ કેમ ન હો, બેંકને જાણ કર્યા વગર પૈસા ઉપાડવા એ કાયદાકીય ગુનો માનવામાં આવે છે. આવો જાણીએ કે આ મામલે બેંક અને કાયદાના નિયમો શું કહે છે.
અવસાન બાદ તરત જ ફ્રીઝ થઈ જાય છે બેંક એકાઉન્ટ
નિયમો અનુસાર, કોઈ પણ વ્યક્તિના અવસાન પછી તરત જ તેનું બેંક ખાતું કાનૂની રીતે નિષ્ક્રિય (Inactive) માનવામાં આવે છે. વ્યક્તિના મૃત્યુની સાથે જ તેના ડેબિટ કાર્ડ (Debit Card) અથવા ઇન્ટરનેટ બેંકિંગના વપરાશનો અધિકાર પણ સંપૂર્ણપણે ખતમ થઈ જાય છે. તેથી તે ખાતામાંથી કોઈપણ પ્રકારની ડિજિટલ લેવડદેવડ કરવી સંપૂર્ણપણે ગેરકાયદેસર છે.
Coal Indiaમાં સરકાર વેચશે પોતાની ભાગીદારી : રોકાણકારો માટે ખુલશે OFS, જાણો સંપૂર્ણ વિગત
નોમિની પણ સીધા એટીએમથી પૈસા ન ઉપાડી શકે
મોટાભાગના લોકોને એવું લાગે છે કે જો ખાતામાં તેમનું નામ નોમિની તરીકે નોંધાયેલું છે, તો તેઓ જ્યારે ઈચ્છે ત્યારે એટીએમમાંથી પૈસા ઉપાડી શકે છે. પરંતુ આ માન્યતા તદ્દન ખોટી છે. નોમિની હોવા છતાં તમારે સૌથી પહેલા બેંકને તે વ્યક્તિના અવસાનની સત્તાવાર માહિતી અને મૃત્યુ પ્રમાણપત્ર (Death Certificate) આપવું પડે છે. આ પ્રક્રિયા કર્યા વિના સીધા પૈસા ઉપાડવા એ છેતરપિંડીની શ્રેણીમાં આવે છે.
બેંક શા માટે લગાવે છે આવો પ્રતિબંધ? જાણો અસલી કારણ
બેંક આ કડક નિયમ એટલા માટે લાગુ કરે છે જેથી મૃત વ્યક્તિના પૈસા સુરક્ષિત રહે. એવું બની શકે કે મૃત વ્યક્તિના એકથી વધુ કાનૂની વારસદારો (Legal Heirs) હોય. આવી સ્થિતિમાં જો કોઈ એક વ્યક્તિ ચૂપકેથી બધા પૈસા ઉપાડી લે, તો બાકીના વારસદારોના હકનું હનન થાય છે. બેંક તમામ ઉત્તરાધિકારીઓના દાવાઓની તપાસ કર્યા પછી જ પૈસા રિલીઝ કરે છે.
ઓલટાઇમ હાઇથી તૂટ્યા સોનાના ભાવ : બે જ દિવસમાં ચાંદી 9 હજાર સસ્તી, ખરીદદારો માટે સુવર્ણ તક
જાણ કર્યા વગર પૈસા ઉપાડવા પર શું જેલ થઈ શકે?
જો કોઈ વ્યક્તિ બેંકને જાણ કર્યા વિના કોઈ મૃત વ્યક્તિના ખાતામાંથી પૈસા ઉપાડે છે અને બાદમાં પરિવારનો કોઈ અન્ય સભ્ય કે બેંક આની સામે વાંધો ઉઠાવે છે, તો કાનૂની કાર્યવાહી થઈ શકે છે. આ મામલામાં પૈસા ઉપાડનાર વ્યક્તિ સામે છેતરપિંડી (Cheating), જાલસાજી અને ચોરીના આરોપો હેઠળ એફઆઈઆર (FIR) નોંધાઈ શકે છે, જે અંતર્ગત જેલની સજા અને ભારે દંડની જોગવાઈ છે.
પૈસા મેળવવાની સાચી અને કાનૂની રીત કઈ છે?
જો તમારા કોઈ સ્વજનનું અવસાન થયું હોય, તો સૌથી પહેલા બેંક શાખામાં જઈને આની લેખિત જાણકારી આપો. ત્યારપછી બેંકમાંથી 'ક્લેમ ફોર્મ' (Claim Form) લો, મૃત વ્યક્તિનું ડેથ સર્ટિફિકેટ, તમારું આઈડી પ્રૂફ અને નોમિની હોવાનો પુરાવો જમા કરો. બેંક તમારા તમામ દસ્તાવેજોની ચકાસણી (Verify) કરશે અને થોડા જ દિવસોમાં આખી રકમ કાનૂની રીતે તમારા ખાતામાં ટ્રાન્સફર કરી દેવામાં આવશે.
