અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનમાં આગામી 26 મે, મંગળવારના રોજ મેયર સહિતના પાંચ મુખ્ય પદાધિકારીઓના નામોની સત્તાવાર જાહેરાત થવાની છે. શાસક પક્ષ ભાજપે પોતાના સંગઠન સ્તરે લગભગ તમામ તૈયારીઓ પૂર્ણ કરી દીધી છે. બીજી તરફ ‘નેતા વિપક્ષ’ના પદને લઈને હજુ પણ ભારે ગૂંચવણ અને આંતરિક રાજકારણ ચાલુ છે. પક્ષના અલગ-અલગ જૂથો વચ્ચે ચાલી રહેલી સક્રિય લોબિંગને કારણે કોંગ્રેસ હાઈકમાન્ડ માટે અંતિમ નામ નક્કી કરવું પડકારરૂપ બન્યું છે.
અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનની આ ટર્મમાં કોંગ્રેસ પાસે કુલ 32 કોર્પોરેટરો છે. તેમાં સૌથી મહત્વની બાબત એ છે કે 18 જેટલા કોર્પોરેટરો લઘુમતી સમાજમાંથી ચૂંટાઈ આવ્યા છે. આ સામાજિક અને જાતિગત સમીકરણો હવે વિપક્ષના નેતાની પસંદગીમાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી રહ્યા છે. કોંગ્રેસના આંતરિક સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, પક્ષ એવા ચહેરાને આગળ લાવવા માગે છે જે કોર્પોરેશનમાં અસરકારક રીતે ભાજપ સામે રાજકીય અને પ્રશાસનિક રીતે મજબૂત પડકાર ઊભો કરી શકે.
4 નામ ચર્ચામાં
હાલમાં કોંગ્રેસમાં વિપક્ષના નેતા પદ માટે ચાર નામ સૌથી વધુ ચર્ચામાં છે. તેમાં દાણીલીમડા વોર્ડના કોર્પોરેટર શહેઝાદખાન પઠાણ, સિનિયર કોર્પોરેટર નીરવ બક્ષી, મહિલા પ્રતિનિધિત્વના દાવા સાથે કામિનીબેન ઝા અને પૂર્વ કોર્પોરેટર અર્ચનાબેન મકવાણા સામેલ છે. જોકે રાજકીય વર્તુળોમાં સૌથી વધુ ચર્ચા શહેઝાદખાન પઠાણ અને નીરવ બક્ષી વચ્ચેની ટક્કરને લઈને ચાલી રહી છે.
શહેઝાદખાન પઠાણ અગાઉ સતત ત્રણ વર્ષ સુધી વિપક્ષના નેતા રહી ચૂક્યા છે. તેમના કાર્યકાળ દરમિયાન તેઓએ કોર્પોરેશનમાં ભાજપ સામે અનેક મુદ્દાઓ પર આક્રમક વલણ અપનાવ્યું હતું. પાણી, સફાઈ, પ્રોપર્ટી ટેક્સ અને શહેરી સુવિધાઓ જેવા પ્રશ્નો પર તેઓએ સતત અવાજ ઉઠાવ્યો હતો. કોંગ્રેસના એક વર્ગનું માનવું છે કે અનુભવી અને પ્રશાસનિક પ્રક્રિયાની સારી સમજ ધરાવતા નેતા તરીકે તેમને ફરી તક આપવી જોઈએ.
બીજી તરફ નીરવ બક્ષી પક્ષના શિક્ષિત અને સક્રિય ચહેરા તરીકે ગણાય છે. યુવા અને મધ્યવર્ગીય મતદારો વચ્ચે તેમની સારી પકડ હોવાનો દાવો કરવામાં આવે છે. કોંગ્રેસના કેટલાક નેતાઓ માને છે કે નવા ચહેરાને તક આપવાથી પક્ષમાં નવી ઊર્જા આવશે અને શહેરના શહેરી વર્ગમાં કોંગ્રેસનું પ્રસ્તુતિબળ વધશે.
આ પણ વાંચો: ગુજરાતમાં ગરમીનો પ્રકોપ યથાવત્ : આગામી દિવસોમાં 40°Cથી વધુ તાપમાનની આગાહી
2021ની જેમ ફરી જૂથવાદી રાજકારણ
કોંગ્રેસમાં હાલની સ્થિતિ વર્ષ 2021ની યાદ અપાવી રહી છે. તે વખતે કોંગ્રેસના માત્ર 24 કોર્પોરેટરો જીત્યા હતા, છતાં વિપક્ષના નેતા પદ માટે ભારે આંતરિક દાવેદારી જોવા મળી હતી. રાજશ્રી કેસરી, કમળાબેન ચાવડા, ઈકબાલ શેખ અને નીરવ બક્ષી સહિતના દાવેદારો વચ્ચે લાંબા સમય સુધી મતભેદ રહ્યા હતા. પ્રદેશ નેતૃત્વને સતત બેઠકો યોજવી પડી હતી અને લગભગ એક વર્ષ સુધી મુદ્દો ચર્ચામાં રહ્યો હતો. અંતે હાઈકમાન્ડે શહેઝાદખાન પઠાણના નામ પર મહોર મારી હતી.
આ વખતે પણ પરિસ્થિતિ લગભગ સમાન દેખાઈ રહી છે. અગાઉના ઘણા દાવેદારો ચૂંટણી હારી ગયા હોવાથી અનુભવી ચહેરા તરીકે શહેઝાદખાન પઠાણને ફરીથી જવાબદારી સોંપવાની માંગ ઉઠી રહી છે. કોંગ્રેસના કેટલાક ધારાસભ્યો અને કોર્પોરેટરો દ્વારા પણ હાઈકમાન્ડ સમક્ષ તેમના સમર્થનમાં રજૂઆતો કરવામાં આવી હોવાનું જાણવા મળે છે.
વિપક્ષના નેતા પદ સાથે જોડાયેલું રાજકીય પ્રભાવ અને વૈભવ
અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનમાં વિપક્ષના નેતા પદ માત્ર રાજકીય રીતે જ મહત્વપૂર્ણ નથી, પરંતુ તેમાં અનેક સત્તાકીય સુવિધાઓ અને પ્રોટોકોલ પણ જોડાયેલા છે. વિપક્ષના નેતાને એર-કંડિશન્ડ ચેમ્બર, સરકારી વાહન, સ્ટાફ અને વિવિધ પ્રોટોકોલ સુવિધાઓ મળે છે. કોર્પોરેશનની સ્ટેન્ડિંગ કમિટીઓ અને મહત્વપૂર્ણ નીતિગત ચર્ચાઓમાં પણ આ પદની નોંધપાત્ર ભૂમિકા રહે છે.
આ જ કારણસર કોંગ્રેસના અનેક વર્તમાન અને પૂર્વ નેતાઓ આ પદ માટે પરોક્ષ રીતે સક્રિય બન્યા છે. પક્ષના બે પૂર્વ ધારાસભ્યો અને બે વર્તમાન ધારાસભ્યો પોતાના નજીકના કોર્પોરેટરને આ પદ મળે તે માટે સંગઠન સ્તરે દબાણ બનાવી રહ્યા હોવાનું રાજકીય વર્તુળોમાં ચર્ચાઈ રહ્યું છે. આ આંતરિક દબાણ અને જૂથવાદને કારણે કોંગ્રેસ હજુ સુધી સત્તાવાર રીતે કોઈ નામ જાહેર કરી શકી નથી.
આ પણ વાંચો: રાજકોટના જસદણ નજીક ગોઝારો અકસ્માત : બે પિતરાઈ ભાઈઓનાં મોત
ભાજપે તૈયારીઓ પૂર્ણ કરી, કોંગ્રેસ માટે પડકારજનક સ્થિતિ
બીજી તરફ ભાજપમાં મેયર, ડેપ્યુટી મેયર, સ્ટેન્ડિંગ કમિટીના ચેરમેન સહિતના મુખ્ય પદો માટે ચર્ચાઓ લગભગ અંતિમ તબક્કામાં પહોંચી ગઈ હોવાનું કહેવાય છે. ભાજપ સંગઠનશિસ્ત અને કેન્દ્રીય માર્ગદર્શન હેઠળ ઝડપથી નિર્ણય લેવાની દિશામાં આગળ વધી રહ્યું છે. જ્યારે કોંગ્રેસમાં આંતરિક મતભેદો હજુ યથાવત રહેતા વિપક્ષ તરીકે તેની એકજૂટતા પર સવાલો ઊભા થઈ રહ્યા છે.
રાજકીય વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે કોંગ્રેસ માટે માત્ર વિપક્ષના નેતાની પસંદગી જ નહીં, પરંતુ આગામી સમયમાં શહેરમાં પોતાની રાજકીય અસર વધારવા માટે મજબૂત અને એકમત નેતૃત્વ ઉભું કરવું પણ એટલું જ જરૂરી બનશે. આગામી દિવસોમાં હાઈકમાન્ડ કયા નામ પર અંતિમ નિર્ણય લે છે તેના પર કોંગ્રેસની આંતરિક એકતા અને ભવિષ્યની વ્યૂહરચનાનો મોટો આધાર રહેશે.
